دو تعبیر برای یک روز، مفاد برخی روایات بطن نخله

صفحه شانزدهم بودیم.

فإنّا إذا رأينا هلال رجب مثلًا فلا معنی لأن نقول هذا الزمان الجاري و الليلة الحاضرة، من الشهر السابق جمادي الآخرة[1]  

نسبت به مطالب قبلی دو نکته هست. یک تعبیر هست که اگر در صفحه فدکیه جست و جو کنید، چند جا می‌آید. تعبیر قابل تاملی است. شاید پنج روایت در دُرّ المنثور و … هست. البته شاید منابع آن‌ها به یکی-دو کتاب برگردد ولی در این کتاب‌ها این تعبیر متعدد آمده است. وقتی واقعه سیره را می‌گوید تعبیر این است: «کان فی آخر یوم من جمادی و اول یوم من رجب». این تعبیر قابل تأمل است. یعنی چه؟ یعنی این جنگ طول کشید و دو روز طولانی شد؟ این بعید است. چنین چیزی نقل نشده است. پس این تعبیر به چه معنا است؟ اگر در این صفحه جست و جو کنید، می‌آید. شاید منابع آن حتی به یک مورد هم برسد. مانعی ندارد. اما این یک مورد به چه معنا است؟ این تعبیر از روی مسامحه است؟ یا یک وجهی دارد؟ در وجه آن هم دو محتمل هست.

تعبیر این بود: «کان فی آخر یوم من جمادی و اول یوم من رجب». این تعبیر یا سهو است، که به‌معنای مسامحه در تعبیر است. یا یک مقصودی دارد. آن مقصود از دو حال بیرون نیست. یا می‌خواهد بگوید که این واقعه طولانی شد، هم روز آخر ماه جمادی و هم اول رجب این درگیری دو روز طول کشید. یا می‌خواهد از یک روز دو تعبیر داشته باشد.

[1] رویة الهلال بالعین المسلحة