جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 6438
لزوم بازنگری در تأسیس قواعد مخالف نص
از چیزهایی که در خاطرات طلبگی من قاصر الذهن هست، این است که واقعاً یک مدتی حسابی به شک افتادم. این بود که به مواضعی میرسیدم و میگفتند قاعده این است. نص، خلاف قاعده است و نقتصر علی مورده. این را دیدهاید؛ خیلی پیش میآید. مواردی بود، وقتی بیشتر تأمل شد...
لزوم توجه به ارتکازات در بحث اجزاء روزه مستحب از واجب
ببینید هر کدام از این سه تا –اجزاء صوم ندب از فرض- مرکوز عقلاء چه چیست؟ مرکوز عقلاء این است: «عدم كفاية ما نوى به غير الفرض عن الفرض». خب آیا مرکوز عقلاء این است؟! مرکوز عقلاء این است که اگر واجب را نمیدانست و نیت غیر از آن را کرده، لایجزی؟! آن چه که مرکو...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: صوم یوم الشک در فرض اماره غیرمعتبره بر هلال موضوعات فرعی: تعرض قدما و عدم تعرض متأخران نسبت به حکم روزه یوم الشک در فرض وجود اماره غیرمعتبره بر هلال تعاضد قرائن و تأثیر امارات غیرمعتبره بررسی دلالت روایت ابن خلاد بر نفی اعتبار رؤیت با تلسکوپ
تبیین محل بحث در صوم یوم الشک
بحث در روایت ابن خلاد بود. هم سند این روایت خوب است و هم مضمونی که دارد که اگر فقه الحدیث آن با سایر روایات درست جمعبندی شود، مضمون خیلی خوب و موافق اعتبار میشود. به شرط اینکه با هم ملاحظه شود. چیزی که عرض من بود، عبارت جواهر بود. در جلسه قبل گفتم که شما...
عدم تعرض کتب متاخر به صوم یوم الشک در فرض اماره غیرمعتبره بر هلال
5:13 نکتهای که الآن میخواهم عرض کنم این است: یک اختلافی است که در کتابهای قدیمی مطرح بوده؛ برخی اینطور بودند و برخی دیگر آنطور؛ محقق در شرایع تردید انداختهاند ولی گویا در کتب متأخر فقهی از بین رفته است و دیگر بازتابی ندارد. ببینید در صفحه ٢٠٨ جواهر ایشا...
امر امیرالمؤمنین به صوم یوم الشک در فرض شهادت عدل واحد بر هلال
یادتان هست که میگفتم شافعی به نقل روایت اضافهای داشت؟! در نقل کتب شیعه این اضافه نبود. امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمودند: «لان أصوم يوما من شعبان أحب إلي من أن أفطر يوما من شهر رمضان[1]». شافعی[2] این روایت را میآورد و کنارش میگوید: «و امر الناس ان یصوموا...
رویکرد شیخ طوسی نسبت به جواز صوم به اماره عدل واحد
11:20 ببینید مرحوم شیخ ابتدا نهایه را نوشتند. البته تهذیب را هم نوشته بودند. بعد از تهذیب و نهایه، خلاف را نوشتند. خلاف کتاب خیلی عظیمی است؛ جلالت شیخ را میرساند. بعد از اینکه خلاف را نوشتند، مبسوط را نوشتند. این جور که در ذهن من است، فعلاً این روال کار است...
دلیل عدم ذکر این فرع فقهی در کتب متاخر
در کتابهای متأخر فقهی که مطالب کلاسیک فقه منضبطتر شده این دیگر فراموش شده است. چرا؟ روشن است. وقتی بینه نشد، وقتی حجت نشد، فرقی ندارد؛ صفر است. اماره داری یا نداری؟! امارهای که حجت نیست را میخواهی داشته باش، میخواهی نداشته باش. ولی در کتابهای متقدم م...
تعاضد قرائن و تأثیر امارات و قرائن غیرمعتبره
شاگرد: پس جمعبندی این مطلب در مبسوط این میشود که آن اماره باید امارهای باشد که ولو در خصوص مقام غیر معتبر باشد اما اماره ای نباشد که شارع آن را کالمعدوم حساب کرده باشد. یعنی مثال قیاس نباشد که شارع گفته باشد، که مفسده خاصی داشته باشد. استاد: بله، این فر...
نقد تمسک به روایت ابن خلاد در نفی تلسکوپ و نفی رؤیت در غیر بلد
31:39 چون روایت ابن خلاد محل بحث ما بود، عبارتی که دیروز عرض کردم از کتاب الصوم حاج آقای شبیری عرض کردم، به این صورت بود: من از عبارت ایشان اینطور برداشت میکنم که ایشان این روایت را هم بهعنوان رد بر مرحوم آقای خوئی گرفتند که میگفتند اشتراک افق شرط نیست، ب...
نفی تأکّد استحباب در روایت ابن خلاد و احتمال علم امام در مورد روایت
38:54 شاگرد: اینجا بود که میفرمودید در معنای روایت علم غیب امام دخیل است؟ استاد: ممکن است موردی دخیل باشد. جلسه قبل عرض کردم. در اینجا امام معصوم به او میگویند «لاعلة و لاشبهة». امامی که عالم به حقائق اسماء و دونش هستند؛ عالم به «ننزله بقدر» آگاه هستند، می...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: نفی تأکّد استحباب صوم یوم الشک در روایت ابن خلاد موضوعات فرعی: ادامه بررسی مفاد روایت ابن خلّاد امکان جمع حیثیات مختلف چند استحباب شبهه دوازدهم در یوم الشک نقش عمل یا اعراض اصحاب در جابریت یا کاسریت اسناد روایات
فهم درست میرزای قمی از اراده شأنیت شک در روایت ابن خلاد
دیروز نسبت به عبارت مسالک عرض کردم که مرحوم شهید به خلاف مفید نظر داشتهاند. لذا مرحوم میرزای قمی که در غنائم فرموده بودند: «فانت خبیر»، به نظرم اینطور آمد که نحوه اشکال ایشان به شهید ثانی وارد نباشد. اما به این معنا نیست که اگر بخواهیم ببینیم واقع مطلب به...
نقش عمل یا اعراض اصحاب در کاشفیت از فرهنگ اهل بیت ع
در استظهار از روایت ابن خلاد بودیم. عباراتی هم از مقنعه خواندیم و از شیخ خواندیم. امام علیهالسلام فرمودند: «اما فلا علة و لاشبهة فلا»، در این «لا» محتملاتی ذکر شد و از آنها صحبت کردیم. عرض کردیم که در هر دوی آنها احتمال اعراض اصحاب بود. صحبت کردیم که اعر...
انشائات طولی و مسأله اجتماع امر و نهی
شاگرد: اگر در مقام ثبوت انشائات طولی باشد، به یک نگاهی نمیتوان گفت که یک نوع اجتماع است؟ مثلاً به جهت صدقة الله برای مسافر در صلات چهار رکعتی تخفیف داده میشود. یا موارد حرج، اگر آنها را در ثبوت در نظر بگیریم، به یک نگاه نمیتوانیم بگوییم؟ استاد: مانعی ن...
تعین احتمال «نفی تاکد استحباب» در روایت ابن خلاد
خلاصه در مورد این دو احتمال و این اِعراضی که گفتهاند باید چه بگوییم؟ قبلاً آقایان همین روایت را به من دوباره داده بودند. خود من هم از کتاب صوم حاج آقای شبیری که ابتدا نظرشان این بود که رؤیت با تلسکوپ مجزی است، و بعد در کتاب صومشان فرمودند که نظر من بعداً ...
مجزی بودن صوم یوم الشک در روایت ابن خلاد به پشتوانه اجماع
حالا به روایت ابن خلاد برگردیم. حضرت فرمودند «لا»؛ یعنی افطار نکن. یعنی روزه تو الآن مندوب و صحیح است. این اجماع قوی هم پشت آن است که اگر روزه شعبان مندوب صحیح بود؛ اگر بعداً کشف شود که ماه مبارک بوده، این اجماع میگوید که مجزی است. شاگرد: ظاهر این چیزی که...
شبهه دوازدهم در یوم الشک
استاد: مثال دیگری میزنم. شبهه دوازدهمی هم هست! سیام رجب چیزی ندیدید، سیام رجب که تمام شد، حالا میخواهید بگویید شب اول ماه شعبان است، دیدید که تطوق دارد. خب تطوق داشته باشد، امشب شب اول ماه است. تطوق هم داشته باشد. ولی خود تطوق شبهه را آورد، اینکه گفتی...
بیان شیخ مفید پیرامون حیث احتیاط در استحباب صوم یوم الشک
42:04 شاگرد: جمعبندی «لا» در روایت ابن خلاد را بفرمایید. استاد: سائر مواردی هم که هست، اگر شما مبادی اینکه چرا در یوم الشک نهی آمده، چرا میفرمایند «لاتصوموا»؟ چرا میفرمایند «کذّب اباالقاسم صلیاللهعلیهوآله»؟ اگرمبادی آن نهیها را توانستید تحلیل کنید و ...
امکان جمع حیثیات مختلف چند استحباب
شاگرد: ظاهر تأکّد استحباب این است که طولی میشوند، چرا شما عرضی را فرمودید؟ دو عنوان عرضی هم زمان استحباب دارد؛ عنوان شعبان و عنوان احتیاط. استاد: تأکّد استحباب را برای آنکه مأنوس اذهانمان است، عرض میکنم. و الا این دقتها را من قبول دارم. یعنی مواردی هست...