نتایج جستجو

  شاگرد: اگر این گروه ندیدند و در آذر هم ندیدند، به مرحله دوم نمی‌رسد که حتی در ذهنشان هم احتمالش از بین برود؟ استاد: در رفتار اثر نمی‌گذارد، منظور در رفتار عزیمتی. نه رفتار احتیاطی. ما دو جور رفتار داریم. رفتار عزیمتی این است که می‌گوییم چون ماه مبارک است، ...

  شاگرد: در تبیین کشف احساسی فرمودید که صورتی نزد شخص عاقل حاصل می‌شود، بعد فرمودید این با استصحاب اماره‌ای مناسبت دارد. درصورتی‌که در استصحاب اماره‌ای، ظن بسیار قوی است و شک بسیار ضعیف است. اما آن چیزی که ما از کشف احساسی برداشت کردیم، این بود که نباید ظن خی...

  روایت سیزدهم و روایت اول باب ششم، به هم مربوط است. خلاصه‌ای که از این دو روایت به ذهنم می‌آید را سریع عرض می‌کنم. روایت سیزدهم در مقنعه آمده است و در سائر کتب نیامده است، همان‌طور که عرض کردم به این دلیل بوده که این قسمت مقنعه در تهذیب نیامده است. به همین خ...

  روایت اول در فصل بعدی هم کاملاً با این موافق است. روایتی است که چند بار از آن صحبت شد و الآن در مقام جمع آن هستیم. عن محمد بن مسلم، عن أبي جعفر عليه السلام في الرجل يصوم اليوم الذي يشك فيه من رمضان، فقال: عليه قضاؤه وإن كان كذلك[1] ولو ماه مبارک است، ...

  شاگرد: این با تعبیر «علیه» می‌خواند؟ اگر «له قضائه» بود، می‌توان چنین برداشتی داشت. استاد: در بسیاری از موارد وقتی می‌خواهد از باب لطف به مکلف افضل را تحمیل بکند، «علیه» می‌آید. شبیه آن قنوت است. قنوت را فراموش کرده، حضرت می‌فرمایند «یعید» یا «علیه الاعادة...

  شاگرد۲: مبنای قضاء فضیلتی که قطعاً اینجا را می‌گیرد. استاد: بله، کلاً در این‌که وقت تعدد مطلوب می‌آورد یا وحدت مطلوب بحث است. اصل کدام یک از این‌ها است؟ اگر می‌گویید توقیت در یک عبادت وحدت مطلوب می‌آورد، قضا ندارد. اما اگر بگویید اساساً در یک امر ندبی یا و...

موضوع اصلی:مراد از عدم علم در روایت ابن خلّاد  موضوعات فرعی: احتمال عقلائی رؤیت در هوای صاف حمل روايت ابن خلاد بر وجود شک بالفعلعدم شک بالفعل و جواز احتیاط استحبابی عام در روایت ابن خلاد

  باب پنجم بودیم، روایات را تا روایت دوازدهم خوانیدم که روایت ابن خلاد بود. روایت سیزدهم و باب ششم را می‌خواستم عرض کنم؛ دو مطلب را افاده فرمودند و من به آن‌ها اشاره می‌کنم. از این فرمایش معلوم می‌شود که اگر ذیل روایت ابن خلاد بیشتر صحبت شود، جا دارد. در این ...

  مطلب دومی که فرمودند این است: گفته‌اند در روایت معمر، ظاهر اولیه «یوم وفق له»، این است که یعنی توفیق الهی نیست. «اما فلا علة و لاشبهه فلا»؛ یعنی این توفیق نیست. این ظاهر، ظاهر قوی‌ای است. لذا فرمودند اگر به قرینه روایت زهری از این ظاهر قوی ای که دارد، دست ب...

  مطلب دیگری که افاده فرموده‌اند به این صورت است: اساساً روایت نمی‌خواهد یک امر تعبدی را بگوید. یعنی این‌که امام علیه‌السلام فرمودند «اما لاعلة و لاشبهة»، دارند یک امر عقلائی را می‌آورند. گویا به اصطلاح خودمان لسانش، لسان ورود بر روایات یوم الشک است. لسان ورو...

  در حدائق نزدیک فرمایش ایشان را بیان کرده‌اند. صفحه ۴۲. قبلاً عرض کرده بودم. چون فرمایش ایشان هم ذیل حدیث ابن خلاد هست و صاحب حدائق هم مفصل دارند، تنها یاد آوری می‌کنم. چون این را جدیدا در ذیل بحث ما مطرح کرده‌اند، معلوم می‌شود که هنوز در اذهان، این زمینه هس...

  ببینید آن چیزی که الآن می‌خواهم برای «لایعلم» عرض کنم، این است: نکته‌ای که در مانحن فیه مهم است، احتمال پایه است. احتمال پایه در امور عقلائی به این صورت است: ممکن است برای این‌که گفتند احتمال عقلائی هم نیست، بگوییم عقلا هم احتمال نیست. اما می‌گویند احتمالش ...

  استاد: در این روایت امام علیه‌السلام فرمودند «أ لیس تدرون؟»؛ یعنی یک مطلب روشنی است. «اذا کان لایعلم»؛ وقتی نمی‌دانید، «و اما اذا لاعلة و لاشبهة فلا»؛ ظاهرش این است که یعنی «یعلم». با این توضیحی که من عرض کردم، معنای خیلی روشنی که به ذهن می‌آید و «ألیس تدرو...

  شاگرد: فرض کنید صد نفر استهلال کرده‌اند اما ندیده‌اند، ولی یک نفر استهلال کرده و دیده، اینجا عقلائی هست که به حرف او گوش کنند؟ با این‌که از همان موضع صد نفر نگاه کرده‌اند. با این‌که حکم آن قضا هست ولی باعث نمی‌شود که بگوییم توجه به این احتمال هم عقلائی است....

موضوع اصلی:محتملات مطرح در فقه الحدیث روایات «صم للرؤیة»  موضوعات فرعی: مناقشه در موضوعیت رؤیت برای ثبوت ماه رمضان نفی تظنّی، عمل به محاسبات نجومی و روایات عدد در روایات اغراض مدیریت امتثال در «صم للرؤیة» نقش محوری روایت عبد العظیم حسنی ع در فهم معنای رؤی...

  در برگه‌ای که شما دیروز به من دادید، دو احتمال در روایت زهری را مطرح فرمودید. در روایت زهری طبق احتمال اول، «الفرض» یعنی «مأتیٌّ به». حضرت فرموده‌اند روزه‌ای که مکلف گرفته است، منطبق بر روزی شده که خداوند روزه آن را واجب کرده. این مانعی ندارد. منطبق یعنی مص...

  شاگرد٢: برای توجیه کلام مرحوم اصفهانی عرض داشتم. البته برای هر کسی که می‌خواهد یقین و شک را در فضای ثبوت، ببرد. نه بحث مدیریت امتثال. با این مقدمه: گاهی تناسب حکم و موضوع، روشن می‌کند که موضوع یک امر شخصی است. فرض کنید می‌گوید اگر اطمینان پیدا کردید که شب ش...

  شاگرد: پس برای مریض به چه صورت می‌فرمایید؟ استاد: در آن جا بالفعل است. نه این‌که بالفعل نباشد. می‌گوییم او شرط صحت را ندارد. شاگرد: مریضی که قدرت ندارد و نمی‌تواند روزه بگیرد. استاد: خب شرط وجوب را دارد؟ شاگرد: یعنی می‌گوییم الآن بر این شخص وجوبی نیست. ...

  خب می‌خواستیم روایت باب سوم احکام ابواب شهر رمضان، در وسائل را بخوانیم. در چاپ اسلامیه صفحه 82 است. روایات متعدد است. من شماره گذاشته‌ام؛ حدوداً هفت-هشت حیثیت در روایات هست که بحث آن هم خیلی جالب است. مهم‌ترین روایاتی است که امت اسلامیه به آن‌ها عنایت کرده‌...

35:37 برای شروعش سؤال من این است: وقتی می‌گویند: «صم للرؤیة و افطر للرؤیة» یا در روایت مکاتبه بود «الیقین لایدخل فیه الشک، صم للرؤیة و افطر للرؤیة» که مرحوم شیخ فرمودند اظهر روایات دال بر استصحاب است. چند بار عرض کردم ولی تذکرش خوب است. عبارتی که دیروز از مرح...