جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 8266
نیت صوم رمضان در یوم الشک
شاگرد: اگر شخصی به نیت شهر رمضان روزه بگیرد، در اینجا هم تطابق قهری هست. استاد: الآن یادم آمد. ببینید آقا میگویند اگر به نیت ماه مبارک روزه بگیرد، تطابق قهری هست. مرحوم حاج آقا رضا با بحثهایی که در مصباح الفقیه کردند به همینجا میرسانند، میگویند حتی اگ...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی:تحلیل و نقد برخی برداشتهای علما از روایت ابن خلاد موضوعات فرعی: نقد تحلیل شیخ انصاری در اجزاء صوم ندبی از صوم رمضان نقد کلام صاحب جواهر در نفی وجوب نفسالامری روزه رمضان نقدهایی بر صاحب حدائق و میرزای قمی لزوم توجه به ارتکازات و بازنگری در ...
دو احتمال مطرح در «وفِّق له»؛ توفیق اختیاری و قهری غیراختیاری
عن معمر بن خلاد عن أبي الحسن عليه السلام قال: كنت جالسا عنده آخر يوم من شعبان ولم يكن هو صائما فأتوه بمائدة، فقال: ادن وكان ذلك بعد العصر، فقلت له: جعلت فداك صمت اليوم، فقال لي: ولم؟ قلت: جاء عن أبي عبد الله عليه السلام في اليوم الذي يشك فيه أنه قال: يوم ...
عدم تناسب امر به قضاء با معنای توقیق قهری غیراختیاری
خب اگر به این صورت است، اشکالی که در روایت ابن خلاد هست، این بود که امام فرمودند: «اگر هوا صاف است، فلا». بنا بر اینکه به اقرب و احتمال دوم برگردد، معنای حدیث چه میشود؟ «فلا» یعنی «لاوفق له». 6:04 خب حالا اگر بعداً اول ماه معلوم شود، در خصوص روایت اب...
تصویر توفیق شرعی به انشاء شارع و تناسب با امر به قضاء
آن روز عرض کردم خب منافاتی ندارد، «وفق»ای که حضرت به این معنای محتمل معنا میکنند را شما بهمعنای «وفق» به انشاء شارع بگیرید. به حکم شرعی. «و الا فلا»؛ باید قضاء آن را بگیرد. حالا اگر آمد و مطابق در آمد، این روزهای را که با ماه مبارک جور درآمده را شار...
توفیق شرعی در کلام شیخ انصاری و رد توفیق قهری
همین وجه سوم را مرحوم شیخ در کتاب الصوم مطرح میکنند، بهنحویکه خیال میکنیم تا آخر هم سر میرسانند. شاگرد: تا اینجا بحث ثبوتی بود؟ یعنی فرمودید هر دوی آنها ممکن است. یعنی ممکن است انطباق قهری باشد و هم ممکن است انطابق شرعی باشد که به توفیق شارع با...
نفی وجوب نفس الامری روزه ماه رمضان توسط صاحب جواهر و نقد آن
12:38 همانی که مرحوم جواهر در صفحه ٢١٢ فرمودند. فرمودند دو قول است. اگر به این صورت نیت کند، مجزی هست یا نیست؟ بگوید «ان کان من رمضان فمن رمضان و واجب، نویت الوجوب. و ان کان من شعبان فنویت الندب»، فرمودند دراینصورت اختلاف است. برخی فرمودهاند مجزی است و بر...
نفی یوم الشک در صورت نبودن مانع در آسمان توسط صاحب حدائق و اشکال به آن
کما اینکه همینطور چیزی را در حدائق صفحه چهل و دوم فرمودند: ایشان که تنبیهان را میگویند؛ قبلاً از تنبیه اول صحبت کردیم؛ صفحه چهل و دوم میفرمایند: و هذا هو الذي وردت الاخبار باستحباب صومه و انه ان ظهر من شهر رمضان فهو يوم وفق له. و اما لو كان هلال ...
مواضع قبول و رد از کلام میرزای قمی در غنائم
تا یادم نرفته این را هم عرض کنم: نسبت به فرمایش صاحب قوانین در غنائم عرض کردم که به ذهن، راجح میآید، ولی همه موضعگیریهای ایشان را عرض نکرده بودم. فقط اصل موضع گیری ایشان را در مقابل محل نزاعی که صاحب حدائق و شهید فرمودند، عرض کردم. و الا به نظرم در ال...
خلط در کلام شیخ انصاری میان اصطلاح «اجزاء» با معنای لغوی اجزاء در روایات
جناب شیخ اعظم در صفحه ١١۵ فرمودند: و اعلم أنّ المشهور أنّه لا يقع في رمضان صوم غيره لأنّ صحّة غيره فيه لا يتصوّر إلّا في المسافر، و سيجيء عدم جواز الصوم للمسافر مطلقا، و أمّا لو جوّزناه له مطلقا أو في بعض أفراده فلعموم قول الصادق (عليه السلام): «الصائم ف...
لزوم بازنگری در تأسیس قواعد مخالف نص
از چیزهایی که در خاطرات طلبگی من قاصر الذهن هست، این است که واقعاً یک مدتی حسابی به شک افتادم. این بود که به مواضعی میرسیدم و میگفتند قاعده این است. نص، خلاف قاعده است و نقتصر علی مورده. این را دیدهاید؛ خیلی پیش میآید. مواردی بود، وقتی بیشتر تأمل شد...
لزوم توجه به ارتکازات در بحث اجزاء روزه مستحب از واجب
ببینید هر کدام از این سه تا –اجزاء صوم ندب از فرض- مرکوز عقلاء چه چیست؟ مرکوز عقلاء این است: «عدم كفاية ما نوى به غير الفرض عن الفرض». خب آیا مرکوز عقلاء این است؟! مرکوز عقلاء این است که اگر واجب را نمیدانست و نیت غیر از آن را کرده، لایجزی؟! آن چه که مرکو...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: صوم یوم الشک در فرض اماره غیرمعتبره بر هلال موضوعات فرعی: تعرض قدما و عدم تعرض متأخران نسبت به حکم روزه یوم الشک در فرض وجود اماره غیرمعتبره بر هلال تعاضد قرائن و تأثیر امارات غیرمعتبره بررسی دلالت روایت ابن خلاد بر نفی اعتبار رؤیت با تلسکوپ
تبیین محل بحث در صوم یوم الشک
بحث در روایت ابن خلاد بود. هم سند این روایت خوب است و هم مضمونی که دارد که اگر فقه الحدیث آن با سایر روایات درست جمعبندی شود، مضمون خیلی خوب و موافق اعتبار میشود. به شرط اینکه با هم ملاحظه شود. چیزی که عرض من بود، عبارت جواهر بود. در جلسه قبل گفتم که شما...
عدم تعرض کتب متاخر به صوم یوم الشک در فرض اماره غیرمعتبره بر هلال
5:13 نکتهای که الآن میخواهم عرض کنم این است: یک اختلافی است که در کتابهای قدیمی مطرح بوده؛ برخی اینطور بودند و برخی دیگر آنطور؛ محقق در شرایع تردید انداختهاند ولی گویا در کتب متأخر فقهی از بین رفته است و دیگر بازتابی ندارد. ببینید در صفحه ٢٠٨ جواهر ایشا...
امر امیرالمؤمنین به صوم یوم الشک در فرض شهادت عدل واحد بر هلال
یادتان هست که میگفتم شافعی به نقل روایت اضافهای داشت؟! در نقل کتب شیعه این اضافه نبود. امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمودند: «لان أصوم يوما من شعبان أحب إلي من أن أفطر يوما من شهر رمضان[1]». شافعی[2] این روایت را میآورد و کنارش میگوید: «و امر الناس ان یصوموا...
رویکرد شیخ طوسی نسبت به جواز صوم به اماره عدل واحد
11:20 ببینید مرحوم شیخ ابتدا نهایه را نوشتند. البته تهذیب را هم نوشته بودند. بعد از تهذیب و نهایه، خلاف را نوشتند. خلاف کتاب خیلی عظیمی است؛ جلالت شیخ را میرساند. بعد از اینکه خلاف را نوشتند، مبسوط را نوشتند. این جور که در ذهن من است، فعلاً این روال کار است...
دلیل عدم ذکر این فرع فقهی در کتب متاخر
در کتابهای متأخر فقهی که مطالب کلاسیک فقه منضبطتر شده این دیگر فراموش شده است. چرا؟ روشن است. وقتی بینه نشد، وقتی حجت نشد، فرقی ندارد؛ صفر است. اماره داری یا نداری؟! امارهای که حجت نیست را میخواهی داشته باش، میخواهی نداشته باش. ولی در کتابهای متقدم م...
تعاضد قرائن و تأثیر امارات و قرائن غیرمعتبره
شاگرد: پس جمعبندی این مطلب در مبسوط این میشود که آن اماره باید امارهای باشد که ولو در خصوص مقام غیر معتبر باشد اما اماره ای نباشد که شارع آن را کالمعدوم حساب کرده باشد. یعنی مثال قیاس نباشد که شارع گفته باشد، که مفسده خاصی داشته باشد. استاد: بله، این فر...
نقد تمسک به روایت ابن خلاد در نفی تلسکوپ و نفی رؤیت در غیر بلد
31:39 چون روایت ابن خلاد محل بحث ما بود، عبارتی که دیروز عرض کردم از کتاب الصوم حاج آقای شبیری عرض کردم، به این صورت بود: من از عبارت ایشان اینطور برداشت میکنم که ایشان این روایت را هم بهعنوان رد بر مرحوم آقای خوئی گرفتند که میگفتند اشتراک افق شرط نیست، ب...