نتایج جستجو

  شاگرد: خلاصه به گردن شارع درجایی‌که چنین اضطراری در کار نیست، حرمت را می‌گذارید؟ استاد: تکلیفی یا وضعی؟ شاگرد: تکلیفی. یعنی  مجرد طلاق، این حکم را می‌آید؟ معلوم نیست عنوان ظلم به خود طلاق به‌عنوان طلاق صدق کند. استاد: یادم رفت موارد آن را بگویم که اطلاقا...

  شاگرد: خُب بغض شارع برای چه بوده؟ استاد: من یک مثال عرض می‌کنم؛ روایاتی دارد بهت‌آور! در ثواب اقاله. «من اقال مومنا…»! خُب ما می‌گوییم یعنی چه؟! معامله انجام داده‌ایم و بیعی است که لازم شده، حالا ثواب دارد که به هم بزنید؟! بله. گاهی به این صورت است. یعنی ف...

موضوع اصلی: بررسی اشکال عدم انطباق خط مقسم لیل و نهار با خط نصف النهار و حکم به تفاوت شروع ماه در بلاد واقع در یک نصف النهار، تفکیک تولد ماه و خروج ماه از تحت الشعاع و امکانیت رویت هلال موضوعات فرعی: اشکال: عدم انطابق خط مقسّم لیل و نهار بر نصف النهار؛ مستل...

  جلسه قبل برگه‌ای دادند، راجع به بحث رؤیت هلال. چهار صفحه است اما چون تصویر نقشه دارد، متن آن کم‌تر است. حاج آقای حسن زاده می‌فرمودند آدم که دست به قلم می‌گیرد خیلی از زوایای بحث برای خودش و دیگران، روشن می‌شود. عبارت دیگری داشتند. علی ای حال نوشتن مطلب و تو...

  این اصل بحث ایشان بود. اولی که من فرمایش ایشان را شروع کردم، یادم آمد که وقتی متن «اسألة حول رویة الهلال» را می‌خواندیم این تذکر را دادم. عبارت «اسألة» این بود: فتوای قبلی حاج آقا را ذکر کردند و بعد فرمودند که از آن عدول کرده‌اند. «و ایضا کان یعتقد فی ما...

23:14 اما مطالب فقهی؛ حالا که طلوع و غروب‌ها یکی نیست، درصورتی‌که مبنای شروع ماه قمری برای منطقه، وجود ماه در آسمان باشد…؛ در اینجا دو-سه کلمه به جای هم به کار رفته است. وجود، رؤیت هلال، تولد هلال، در آسمان باشد، معادل هم نیستند. خیلی تفاوت می‌کنند. مثالی که ...

  در اینجا مطالبی که متفرع شد، به این صورت است: در تنکابن شب اول ماه نیست، چون غروب شده بود و تولد هلال نشده بود. آن جا ماه ثابت نمی‌شود. مبنا چیست؟ وجود ماه در آسمان. خب اگر می‌گویید وجود ماه در آسمان میزان است، این کلمه تولد دو اصطلاح دارد که مدام به جای هم...

  شاگرد: وقتی می‌خواهد هلال متولد شود چطور ممکن است زمین و خورشید و ماه در یک خط قرار بگیرند ولی کسوف رخ نداده باشد؟ استاد: وقتی یک دور تشریح الافلاک را مباحثه کنید به جواب می‌رسید. پیشنهاد من این است که آن را تدریس کنید. یعنی شما الآن در شرائطی هستید که وقت...

  شاگرد: در جمع بین حکم واقعی و ظاهری اشکالی که مطرح می‌کنند این است که با صرف اختلاف رتبه، جمع نمی‌شوند. چون حکم واقعی در مرتبه ظاهری، محفوظ هست. استاد: اصلاً من وقتی طولیت را می‌گویم به همین معنا است. بارها تکرار کرده‌ام. فایده‌ای که طولیت دارد این است که ...

  شاگرد۲: کسر و انکسار در مرحله انشاء است یا در مرحله فعلیت است؟ استاد: کسر و انکسار قبل از انشاء است. شاگرد۲: فقیه در مقام افتاء، کسر و انکسار انجام می‌دهد. استاد: فقیه در مقام افتاء نمی‌تواند کسر و انکسار کند. فقیه در مقام حکم حاکم شرع، می‌تواند این کار ...

  شاگرد۲: اگر در لسان ادله و روایات به ما روایتی برسد که از میزان مصالح و مفاسد افعالی، به ما خبر آورده باشد که فلان فعل مبغوض شارع و فلان فعل محبوب شارع است و … . این روایت الآن در مقام انشاء است یا اخبار از مقام اقتضاء است؟ استاد: اگر لسان دلیل در استظهار ...

موضوع اصلی: نقش انشائات طولی در رفع تضاد بین حکم واقعی و ظاهری، سازگاری استحباب تابعی با نظام تشکیکی احکام خمسه، حکم وضع ندبی و انشاءات طولی و بیان چند مصداق، منظومه معرفتی فقهی؛ فایده انشائات طولی موضوعات فرعی:  انشائات طولی لزوم تجرید کبریات علمی از صغریا...

  شاگرد: نظر حضرت عالی در مورد اهمال در مقام ثبوت چیست؟ چون ظاهراً نکته‌ای که در ذهن بزرگان بوده و این را نفرمودند این است که اهمال در مقام ثبوت لازم می‌آید. یعنی آیا خطاب اول شارع نسبت به خطاب دومش مطلق است؟ شما می‌فرمایید مطلق نیست. اگر هم مقید است که جعل و...

  علی ای حال آن چه که عرض من است، این است: گاهی مطالبی تکرار است، اما تکرارش به گمانم گام برداشتن به‌سوی استقرار بحث است. لذا تکرار نیست و جلو رفتن است. جلوتر مباحثی را در مبادی تصوری عرض کردم. برای این بحث‌ها خیلی کمک می‌کند. اگر نظرتان باشد عرض کردم؛ یکی ا...

  من خلاصه عرض می‌کنم؛ شیخ انصاری و شاگردشان میرزای بزرگ در تضاد احکام حرفی دارند که همین است. به اندازه‌ای که من می‌فهمم همین بحث طولیتی است که من عرض می‌کنم. خُب صاحب کفایه به ایشان اشکال کرده‌اند، دیگران آمده‌اند گفته که شما(صاحب کفایه) طولیت را به هم زده‌...

  این بزرگواران چه فرموده‌اند؟ دو تقریر هست، من تنها تقریر دوم را عرض می‌کنم. در منزل تقریر اول را نگاه کنید. مرحوم آقای صدر به تقریر اول دو اشکال می‌گیرند. بحوث دو تا است؛ آقای عبد الساتر هم در اینجا یک چیزی خودشان آورده‌اند و بعداً دوباره عین عبارت بحوث مرح...

  جالب بود، مرحوم آقای بروجردی در تبیان الصلاة، در مورد این نحوه اجتماع حکم واقعی و ظاهری به طولیت، می‌گویند این طولیت، سر نمی‌رسد و خودشان به شأنی و فعلی حل می‌کنند. بعد وقتی خودشان می‌خواهد شأنی و فعلی را بگویند کلمه مرتبه را به کار می‌برند. یعنی کلمه مرتبه...

  چند نکته دیگر عرض کنم: یکی مسأله تضادی است که در حکم واقعی و ظاهری پیش آمد. به گمانم این نکته خیلی مهم است. انسان برای آسان سازی دسته‌بندی معارفش، مفاهیمی را با لحاظ خاصی به کار می‌برد. به کاربردن برخی از مفاهیم برای آسان سازی، حتی به نحوی نیست که خود ذهن ا...

  شاگرد: یعنی دارای مرز هستند. استاد: بله، یکی از تحلیل‌هایی که در تشکیک عرض کردم و به نظرم در خیلی از جاها به کار می‌رود، همین است. فرق تواطی و تشکیک چیست؟ به تفاوت نگاه ذهن بر می‌گردد. و الا همه جا سر و کار ما با تشکیک است. دیروز عبارت خواندم؛ فرمودند: «و ...

  علی ای حال اساسا تضاد بین احکام خمسه که این معضل را به پا کرده، این تضاد ناشی از این خصلت ذهن است که ذهن برای تسهیل در دسته‌بندی معلومات خودش، این کار را با مفاهیم می‌کند. لذا بین وجوب و استحباب تضاد می‌اندازد. اما وقتی نگاهش این نیست، به دل خود وجوب و استح...