تفاوت طولیت انشاء در سواک و طولیت انشاء در تاخیر وقت صلات عشاء به نیمه شب

نصف شب را هم عرض کنم؛ تفاوت نصف شب با مسواک در این است: نماز نصف شب، در خود حکم ندبی‌اش که مشقت نبود؛ چون خودش ندبی بود. حضرت می‌گویند بهتر است نصف شب باشد؛ «لاخّرتها ندبا». پس خود حکم ندبی بود. مشقت در چه چیزی بود؟ در وقتش بود. نوع مردم می‌خواستند نماز جماعت بخوانند. خیلی تفاوت است. به خلاف مسواک. در نفس خود اتیان مسواک، مشقت هست. در وجوبش مشقت بود. فلذا وجوب می رود، ندب باقی می ماند. اما در آن جا اصل خود حکم ندبی بود و در وقت ندبی اش مشقت داشت. شما بگویید خُب وقتی مشقت دارد، زمانی‌که مشقتش رفت باید ندبیتش بماند! ندبیت که برای عمل نبود؛ خود عمل ندب بود. اتیان آن در آن وقت، ندبی بود. چه چیزی مشقت داشت؟ خصوص آن وقت مشقت نوعیه داشت. وقتی شارع آن وقت را برد، نمی‌توان آن را با جایی قیاس کرد که وجوب را ببرد و بخواهد به جای آن ندب را بیاورد. خیلی تفاوت می‌شود. قیاس مع الفارق می‌شود.