عدول مرحوم خوئی از ثبوت هلال برای کره زمین و شرطیت اشتراک شب،مستلزم نسبی شدن شروع ماه

و قد تنبه قدس‌سره لهذا المحذور لاحقا، فبنی علی انه اذا رئی الهلال فی مکان فانما یحکم بدخول الشهر فی الامکنة المشارکة له فی اللیل و لو بان یکون اول اللیل فیه آخر اللیل فیها[1]

دیدم شاگرد دیگر ایشان می‌گویند نه، تنبه نداده‌اند و از قبل هم می‌گفتند. ولی علی ای حال ایشان می‌گویند لاحقا، آدرس هم داده‌اند. آن طوری که ما قبلاً صحبتش شد، انصافش این بود که از عبارت منهاج معلوم بود که این تنبه بعداً آمده. لذا گفته اند باید در شب اشتراک داشته باشد.

و لکن فی التزامه قدس‌سره بهذا اقرار منه بان بدایة الشهر القمری امر نسبی یختلف باختلاف بقاع الارض و لیس امرا واحدا فی جمیعها و هو ما ادعاه اولاً[2]

شما که می‌گویید باید در شب مشترک باشند اقرار می‌کنید، «بان بدایة الشهر القمری امر نسبی»؛ یعنی درجایی‌که در شب مشترک است داخل می‌شود، اما جایی که روز است و در شب مشترک نیست داخل نشده. پس شما هم پذیرفته‌اید. خود شما می‌گویید ماه خارج شد و برای کسانی داخل می‌شود که در شب با شما شریک هستند. پس یعنی کسانی که در شب با شما شریک نیستند با این‌که ماه از تحت‌الشعاع خارج شده ولی شهر داخل نشده. «و لیس امرا واحدا فی جمیعها و هو ما ادعاه اولاً»؛ یعنی از مبنای اولشان فاصله گرفته‌اند.

[1] همان ص۱۰

[2] همان