ب: اتحاد فردیت در رؤیت با تلسکوپ و چشم عادی

مرحله بعدی که در مباحثه ما پیش آمد این بود که حالا با تلسکوپ دیدند. امروز با تلسکوپ می‌بینند و فردا هم می‌بینند. اینجا می‌بینند و در جای دیگر هم می‌بینند. هلال فردا با هلال امروز دو فرد از هلال است. بر خلاف آن هایی که عرض می‌کردم شخص است، دو فرد از هلال است. بحث سنگینی است. شما می‌گویید یک شخص است و آن‌ها می‌گویند که دو فرد است. هلال امروز با هلال فردا دو فرد از هلال است.

در اینجا که این بحث مطرح است که ما یک فرد هلال داریم یا دو فرد هلال، ما می‌توانیم از روش حذفی استفاده کنیم. یعنی بگردیم جایی را پیدا کنیم که دقیقاً نزد همه کسانی که اینجا بحث می‌کنند هلال یک فرد باشد. یعنی رائی متعدد باشد اما هلال در زمان واحد دیده می‌شود. وقتی هلال را عده‌ای در زمان واحد می‌بینند دیگر نمی‌توانید بگویید که دو فرد هلال هستند. می‌تواند یک فرد، اضافات داشته باشد –که گام بعدی بحث است- اما دیگر دو فرد نیست. همه این را قبول داریم. بنابراین بحث تعدد فرد از اینجا حذف می‌شود. خب چطور آن را پیدا کنیم؟ در فضای بحث اگر سهمی و نقشه‌‌های امروز را نداشتیم به گمانم بحث جلو نمی رفت و دوباره احاله به عرف و العرف ببابک می‌شد. اما این نقشه سهمی که الآن همه دیدند و ترسیم می‌شود به کمک پیشرفت بحث می‌آید. یعنی این نقشه سهمی به‌راحتی مقبولیت و اصل موضوع را می‌گوید. می‌گوید روی کره زمین وقتی بلاد می‌خواهند هلال را ببینند امکانیت رؤیت آن‌ها با چشم مسلح و غیر مسلح به‌صورت سر سهمی و شکلی بیضی مانند شروع می‌شود ولی بیضی‌ای است که انتها ندارد و تا آخر می‌رود و سهمی می‌شود.

11:53

رأس این سهمی و مرکز آن به‌صورت لا‌یه‌لایه می‌شود. لایه‌هایی که دور می‌زند. لایه اول لایه‌ای است که تنها رؤیت هلال با تلسکوپ ممکن است. لایه دوم لایه‌ای است که حتماً لازم است که هلال را با تلسکوپ کشف کنیم ولی وقتی دقیقاً جای آن را پیدا کردید با چشم هم می‌توانید آن را ببینید. در لایه سوم حتماً باید شرائط جوی مساعد باشد؛ می‌توان آن را دید اما دیدن آن سخت است؛ باید شرائط حتماً فراهم باشد. لایه چهارم لایه‌ای است که هلال برای همه کاملاً آشکار است. این سهمی این چهار لایه را درست کرده. به کمک اصل موضوع قرار دادن این سهمی جلو رفتیم و به جای این‌که محل نزاع را حل کنیم، فعلاً آن را حذف کردیم.

برای این‌که یک فرد هلال داشته باشیم گفتیم یک نصف النهار را در نظر بگیرید؛ مثل شهر مقدس قم و جزیره موریس. این دو در یک نصف النهار هستند. ظهر آن‌ها تقریباً برابر است؛ آن جا نیم ساعت جلوتر است. جایی را فرض می‌گیریم که دقیقاً یکی باشد. غروب‌های آن‌ها هم به‌خصوص در اعتدالین یک لحظه است. پس ما در لحظه واحد در قم هستیم و آن‌ها هم در آن جا هستند. این سهمی به ما چه می‌گوید؟ می‌گوید در لحظه‌ای که شما در قم نگاه می‌کنید در موریس به‌راحتی هلال را می‌بینند. چون در مرکز این سهمی است. اما در قم چون در بالای این سهمی هستید اصلاً ممکن نیست. حتی اگر آن را با تلسکوپ هم کشف کنید بعداً نمی‌توانید آن را ببینید. بنابر ضوابطی که این نرم‌افزار می‌گوید. پس در قم لایمکن الا بالتلسکوپ.

سؤال ما این بود که در اینجا یک فرد هلال است یا دو فرد هلال؟ ظاهراً قضیه تعدد فرد در اینجا کنار می‌رود. یک فرد هلال است که در قم تنها با تلسکوپ می‌بینیم و در موریس که با ما هم افق است و غروبش هم در یک لحظه است، به‌راحتی می‌بینند. پس اختلاف فرد در اینجا نیست. یعنی در مسیر تحقیق ما کاری کردیم که اختلاف در افراد هلال حل شود و کنار رفت.