جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 8266
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: نقش انشائات طولی در رفع تضاد بین حکم واقعی و ظاهری، سازگاری استحباب تابعی با نظام تشکیکی احکام خمسه، حکم وضع ندبی و انشاءات طولی و بیان چند مصداق، منظومه معرفتی فقهی؛ فایده انشائات طولی موضوعات فرعی: انشائات طولی لزوم تجرید کبریات علمی از صغریا...
انشائات طولی
شاگرد: نظر حضرت عالی در مورد اهمال در مقام ثبوت چیست؟ چون ظاهراً نکتهای که در ذهن بزرگان بوده و این را نفرمودند این است که اهمال در مقام ثبوت لازم میآید. یعنی آیا خطاب اول شارع نسبت به خطاب دومش مطلق است؟ شما میفرمایید مطلق نیست. اگر هم مقید است که جعل و...
لزوم تجرید کبریات علمی از صغریات آن و استفاده از آنها در بدنه فقه؛ مثل اجتماع امر و نهی، طولیت انشاء در حکم واقعی و ظاهری
علی ای حال آن چه که عرض من است، این است: گاهی مطالبی تکرار است، اما تکرارش به گمانم گام برداشتن بهسوی استقرار بحث است. لذا تکرار نیست و جلو رفتن است. جلوتر مباحثی را در مبادی تصوری عرض کردم. برای این بحثها خیلی کمک میکند. اگر نظرتان باشد عرض کردم؛ یکی ا...
نظریه طولیت در رفع تضاد بین حکم ظاهری و واقعی در کلام شیخ انصاری و میرزای شیرازی
من خلاصه عرض میکنم؛ شیخ انصاری و شاگردشان میرزای بزرگ در تضاد احکام حرفی دارند که همین است. به اندازهای که من میفهمم همین بحث طولیتی است که من عرض میکنم. خُب صاحب کفایه به ایشان اشکال کردهاند، دیگران آمدهاند گفته که شما(صاحب کفایه) طولیت را به هم زده...
قصور استدلال شهید صدر در رفع تضاد بین حکم واقعی و ظاهری و عدم ورود اشکال ایشان به طولیت میرزای شیرازی
این بزرگواران چه فرمودهاند؟ دو تقریر هست، من تنها تقریر دوم را عرض میکنم. در منزل تقریر اول را نگاه کنید. مرحوم آقای صدر به تقریر اول دو اشکال میگیرند. بحوث دو تا است؛ آقای عبد الساتر هم در اینجا یک چیزی خودشان آوردهاند و بعداً دوباره عین عبارت بحوث مرح...
استفاده از تعبیر «مرتبه» در کلام مرحوم بروجردی در حل تضاد بین حکم واقعی و ظاهری
جالب بود، مرحوم آقای بروجردی در تبیان الصلاة، در مورد این نحوه اجتماع حکم واقعی و ظاهری به طولیت، میگویند این طولیت، سر نمیرسد و خودشان به شأنی و فعلی حل میکنند. بعد وقتی خودشان میخواهد شأنی و فعلی را بگویند کلمه مرتبه را به کار میبرند. یعنی کلمه مرتبه...
آسان سازی درک واقع توسط ذهن بهخاطر دستهبندی معلومات؛ عاملی در حکم به تضاد احکام خمسه
چند نکته دیگر عرض کنم: یکی مسأله تضادی است که در حکم واقعی و ظاهری پیش آمد. به گمانم این نکته خیلی مهم است. انسان برای آسان سازی دستهبندی معارفش، مفاهیمی را با لحاظ خاصی به کار میبرد. به کاربردن برخی از مفاهیم برای آسان سازی، حتی به نحوی نیست که خود ذهن ا...
معیار تشکیک و تواطی
شاگرد: یعنی دارای مرز هستند. استاد: بله، یکی از تحلیلهایی که در تشکیک عرض کردم و به نظرم در خیلی از جاها به کار میرود، همین است. فرق تواطی و تشکیک چیست؟ به تفاوت نگاه ذهن بر میگردد. و الا همه جا سر و کار ما با تشکیک است. دیروز عبارت خواندم؛ فرمودند: «و ...
سازگای استحباب تابعی با نظام تشکیکی احکام خمسه
علی ای حال اساسا تضاد بین احکام خمسه که این معضل را به پا کرده، این تضاد ناشی از این خصلت ذهن است که ذهن برای تسهیل در دستهبندی معلومات خودش، این کار را با مفاهیم میکند. لذا بین وجوب و استحباب تضاد میاندازد. اما وقتی نگاهش این نیست، به دل خود وجوب و استح...
وضعی بودن وقت الصلاة در مختار و مضطر نزد شیخ الطائفه
31:49 چند مطلب دیگر که در ذهنم بود را عرض کنم. دیروز حکم وضعی را عرض کردم. آقا هم در مورد وقت صلات مطلبی را گفتند. حضرت فرمودند: «لولا ان اشق علی امتی لامرتهم بالسواک». من عرض کردم به گمانم به این صورت است که اگر در عرف عقلاء تنها همین دلیل بود - با فرض تام ب...
ذوق الفقاهة و انشائات طولیه
یعنی وقتی شما مجموع ادله را میبینید، اینگونه استظهار میکنید. لذا دیروز آقا (یکی ازشاگردان) فرمودند: «مگر» گفتم این «مگر» یعنی یک دلیل بیاید تا اینکه به زنجیره طول، یک حلقه اضافه کند، نه اینکه این «مگر» بیاید تا یک مطلب را استثناء بزند، در این نگاه ما ا...
حکم وضعی ندبی(مکملی) جلوس بین سجده در نافله
یکی از چیزهایی که بسیار مهم است حکم وضعی ندبی است. جواهر را هم عرض کردم. مثالهایی هم دارد. مثلاً شما در نماز نافله، حکم وضعی دارید یا ندارد؟ مثلاً اگر رکوع را به جا نیاورید، نمازتان درست نیست. خُب حکم وضعی رکوع در نماز مستحبی هم هست. این وضعیت چه وضعیتی اس...
تفاوت طولیت انشاء در سواک و طولیت انشاء در تاخیر وقت صلات عشاء به نیمه شب
نصف شب را هم عرض کنم؛ تفاوت نصف شب با مسواک در این است: نماز نصف شب، در خود حکم ندبیاش که مشقت نبود؛ چون خودش ندبی بود. حضرت میگویند بهتر است نصف شب باشد؛ «لاخّرتها ندبا». پس خود حکم ندبی بود. مشقت در چه چیزی بود؟ در وقتش بود. نوع مردم میخواستند نماز جما...
ندبیت مکمل و طولیت احکام وضعی
شاگرد: ندب مکمل با طولیت چه ارتباطی دارد؟ استاد: وقتی یک پیکره میخواهد تشکیل شود، مراحلی از حکم وضعی دارد. همانطور که عرض کردم صلات یک پیکره ای دارد، ولی برای آن جزء مکمل میآید. وضع جزء مکمل در طول آن وضعی است که در اصل الماهیة و پیکره حاکم است. شاگرد:...
اطلاق عزیمتی دلیل دوم، عاملی در عدم جواز بازگشت بهدلیل قبل در انشائات طولی
شاگرد٣: در طولیت وضعی، شارع بهخاطر مفاسدی به یک شیئی بغض دارد، لذا بهخاطر آن مفاسد آن را جایز میکند. مانند طلاق. طلاق مبغوض شارع است اما بهخاطر مصالح و مفاسدی، آن را جایز میکند. در شرائطی که آن مفاسد از بین میرود میتوان به حکم مبغوضیت مولی برگردیم؟ ی...
نظم منظومهای معرفت فقهی، فایده مهم نظریه انشائات طولی
شاگرد: این انشائات طولی بهغیراز حل تعارضات و بیان حکمت تقنین، فایدهی دیگری دارد؟ استاد: فایده مهم ترش این است: به ذهن مأنوس به ادله، نظم معرفتی میدهد. فقط این نیست که بگویم من در کلاس تعارض را حل میکنم. یعنی در خودش احساس میکند…؛ همانی که مذاق شرع می...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: دو دیدگاه ثبوتی در تقنین و موافقت نظریه انشائات طولی با حکمت تقنین، تصویر استحباب تابعی در نظام انشائات طولی، فوائد نظریه انشائات طولی در حل تعارض ادله، موضوعات فرعی: دو دیدگاه در تقنین؛ لحاظ تمام قیود در انشاء واحد و انشاءات طولیه موافقت انشا...
دو دیدگاه در تقنین؛ لحاظ تمام قیود در انشاء واحد و انشاءات طولیه
در پایان مباحثه دیروز دو سؤال مطرح شد. همچنین برگهای به من دادند. مسائلی را مطرح فرمودند. علی ای حال مسأله انشاء طولی، هنوز حالت خامی دارد. یعنی اگر یک جهت درستی داشته باشد، باید خیلی بیشتر روی آن فکر شود و رفتوبرگشت شود؛ حدود و ثغور آن معلوم شود، تا جه...
موافقت انشائات طولیه با اقصر الطرق
شاگرد: گزینه متصور و ممکن درست است اما سرجایش وقتی میخواهند حکم وضعی صوم یا تکلیفی را تعریف کنند، یک وضع اولی دارد که همان امساک در ماه است. همانی است که براساس حکمت واقعیه است. مثلاً یکی از جهاتش این بوده که چون غذا سی روز در بدن حضرت آدم ماند پس باید سی ...
تفاوت دو دیدگاه در تقنین در وجوب صوم
سید فرمودهاند: المفطرات المذكورة ، ما عدا البقاء على الجنابة ـ الذي مر الكلام فيه تفصيلا ـ إنما توجب بطلان الصوم إذا وقعت على وجه العمد والاختيار. وأما مع السهو وعدم القصد فلا توجبه[1] «… إنما توجب بطلان الصوم»؛ یعنی حکم وضعی مقید به این هاست که مفطر...