جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 8266
اهمیت اطلاق سعی در تحلیل مبادی حکم
شاگرد: جزء تکلیفی را داخل در مرکب اعتباری میدانید؟ یعنی در ناحیه مسمی، نه جزء الفرد. استاد: ذهن من ابائی ندارد که بدانیم. لذا عرض کردم گاهی ظرف، برای آن امر قید است، لذا جزء تکلیفی میشود. اما گاهی ظرف، تنها ظرف است. قیدیت ندارد. حالا باز هم به مواردش می...
اختلاف در تفسیر «صوم من العتمه الی العتمه» در زمان مرحوم طبرسی
دیروز مسأله روزه از شب تا شب مطرح شد. من نگاه کردم و دیدم اعزه مطالب خوبی هم مطرح کردهاند. هر وقت میبینم مطالبی به اشتراک گذاشتهاید خوشحال میشوم. شروع مجلد دوم مجمع البیان به تفکیک خود مرحوم طبرسی…؛ در آن مباحثه هم عرض شد، خود ایشان فرمودند سنم که از...
انشائات طولی، از مهمترین مبادی حکم
چیزی که ما دنبالش بودیم، مصداق دیگری برای بحثی است که مکرر عرض کرده بودم. جلوترها یکی از مبادی مهم بحث، مکرر عرض شد؛ بحث انشائات طولیه. به گمانم انشائات طولیه در سراسر فقه جاری است. فقط درک و تحلیل و توضیح آن، باید یکی از مبادی تصوری حکم در اصول شود. چون مب...
الف) انشاء تکلیف پنجاه و یک رکعت نماز در شبانهروز و توزیع آن در انشاء طولی بعدی
انشائات طولی به چه معنا است؟ یعنی حکمت تقنین برای حکیمی که یک امری را اعتبار میکند تا به اغراض خودش برسد، سلسله مراتبی را برای مأمور به و انجام آن در نظر میگیرد؛ در طول هم در نظر میگیرد. نه در عرض هم که وقتی یکی آمد با دیگری مانعة الجمع باشد. اول زمانیک...
ب) انشاء طولی قضاء صوم مریض در ظرف یک سال
یکی از صغریات آن، مانحن فیه است. الآن شارع مقدس صوم را به چه صورت تقنین کرده؟ میگوییم هر روزی را واجب قرار داده! این یک نگاه است. اگر هم در یک فضایی ادله دیگری آمد، میگوییم خُب تعارض دارند! اما اگر انشائات را طولی ببینیم بسیاری از تعارضها بین ادله از بین...
ج) استظهار نظام انشائات طولی از ادله شرعیه
شاگرد: برای ظرف بودن سال دلیل خاص میخواهیم. همانطوری که با اینکه ظرف نماز بیست و چهار ساعت است، اما قضا واجب است. شارع مقدس هم محدود نکرده و نگفته اگر در این بازه نماز نخواندی از گردنت برداشته میشود. بلکه تا آخر عمر بر او واجب است. استاد: وقتی میخواهی...
د) تطابق مسأله فائتة الیوم با نظریه انشائات طولی
شاگرد٢: اگر گفتیم پایه اولی شبانهروز است، نمیگوییم اگر ظهر قضاء شد باید در همان روز قضا کند؟ استاد: اتفاقا یکی از چیزهایی که داریم و فقها هم مطرح کردهاند فائتة الیوم است. حالا الآن ضعیف شده است. و الا در بین فقها هست. حتی تا اینجا هست که اگر نماز صبحش ا...
د) محدوده تبعیت قضا از اداء و استظهار از ادله قضاء در انشائات طولی
قبلاً چند جلسه راجع به اینها صحبت شد. اینکه قضا تابع اداء هست یا نیست؟ عرض کردم هست و نیست. کسانی که میگویند قضا تابع امر جدیدی است خلاف ارتکاز خودشان حرف میزنند. وقتی شما میگویید قضا تابع امر جدید است، یعنی شما همان امر نماز را قضا نمیکنید؟! دارید ا...
ح) کشف مصلحت نماز و انشاء اولیه آن بدون تقیید به زمان خاص، به وسیله امر به قضاء آن
من قطع نظر از آن بحث این را عرض میکنم؛ وقتی دلیل قضا میآید و تأکید میکند «اقض» کشف میکنیم در طول آن انشاء مقید به زمان، یک انشاء بالاتری نسبت به اصل ماهیت صلات هست؛ یعنی مصلحتی که مولی در ماهیت صلات می دانسته که نفع افضلش در این وقت است. اگر هم در این و...
و) استظهار تقیید صوم مریض به سال و کشف انشاء طولی آن
شاگرد۲: خب ما این را از روایتی کشف کردیم که برای مریض است، همچنین یک روایت دیگری هست برای کسی که عمداً قضا نمیکند باید تا آخر عمر آن را قضا کند. لذا از این دلیل استظهار میکنیم که ظرف روزه بیش از یک سال است. استاد: درست است. خب حالا چه شد؟ اگر در مورد مری...
ز) نقش کلیدی نظام چند ارزشی شارع در فهم انشائات طولی؛ انشاء طولی عزیمتی و فضیلتی
حالا به گام بعدی برویم. پس یکی این بود که اگر برای کسی باشد تا آخر عمر روزه میگیرد. یکی برای مریضی بود که در قضای او، برای مصلحت صوم، سال دخالت دارد. یکی دیگر… . حرف آقا یادم آمد، فراموش نکنم عرض کنم؛ چیزی که من خیلی روی آن تأکید دارم، این است: وقتی نگاه...
ح) انشاء وجوب صوم کل ماه رمضان و انشاء توزیع آن بر ایام آن در طول انشاء اول
دیروز آقا فرمودند؛ «فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ»[1]، این هم یک انشاء طولی است. میخواستم این مقدمات را بگویم تا سراغ این بیایم. یکی از مراتب طولیای که ما داریم همین آیه شریفه است. آیه شریفه میفرماید: «من شهد منکم الشهر فلیصمه»؛ شهر را رو...
ط) وحدت وجوب صوم در کل ماه رمضان، استظهار شهید ثانی از ادله
اما من عبارتی از مستمسک بخوانم. نگاه کنید. عبارتی از شهید ثانی است. این عبارات فقها، در فضای فقه ذهن را باز میکند. سید فرمودند: ( مسألة ١٥ ) : يجوز في شهر رمضان أن ينوي لكل يوم نية على حدة و الأولى : أن ينوي صوم الشهر جملة ويجدد النية لكل يوم ويقوى ال...
طرح بحث جلسه بعد
بحث اصلی من ماند. سوالش را مطرح میکنم برای فردا. اگر نسبت به کل ماه گفتم «فلیصمه»، ارتباطی که با این «فلیصمه» میبینید با «من العتمه الی العتمه» چیست؟ بین اینها ارتباطی میبینید یا نه؟ «من شهد منکم الشهر فلیصمه»، بعد میگویند روزه به این صورت بود: دم غروب...
پیشـگفتار(چـکیده)
موضوع اصلی: بررسی انتقادی دیدگاه آیه الله سیستانی در انتساب قطعی بطلان به نظریه شروع ماه از خروج قمر از تحتالشعاع، ارتکاز جلیل از مفهوم وضعی صوم و ارتکاز دقیق از مفهوم وضعی آن، انواع جزئیت در عمل، جزئیت وضعی مقوم ماهیت، جزئیت وضعی مقوم رتبه ماهیت، جزئیت تکل...
عدم ملازمه امضاء شروع ماه از غروب توسط شارع با انحصار آن
ارزشگذاری تعبیر «غیر صحیح قطعاً» در شروع ماه از لحظه خروج قمر از تحتالشعاع در بیان آیتالله سیستانی صفحه هفتم جزوه بودیم. بهدنبال این صفحه، مباحث کتاب «اسألة» مطرح شد. فرمودند: و بالجمله ما ذکر من الفرق بین حالات القمر و بین اللیل و النهار و ان کان ثابت...
لزوم توافق مباحث علمی با ارتکاز
مطلبی هست که سالها قبل بیشتر تکرار میکردم، در مباحثات قبلی مکرر عرض کردم؛ هر بحث علمی که کردید، وقتی تمام شد اگر دیدید از ارتکازیات و وجدانیاتتان فاصله گرفتهاید، در آن بحث علمی شک کنید. اگر برگشتید و نشد آن را کاری کنید، یا از آن بحث دست بردارید یا برگرد...
موافقت ارتکاز متشرعه با ماهیت وضعی صوم
لذا چیزی که ارتکاز کل متشرعه است، این است که صوم یک حالت حکم وضعی دارد. جلسه قبل عرض کردم. وضعی است یعنی چه؟ یعنی کل دارد؛ کل این اجزاء صوم به حالت وضعی به هم بند هستند. مثل کاسهای چینی میماند که وقتی آن را شکستید دیگر شکسته است. اگر بین روز کسی خورد، این...
صوم از عشاء تا عشاء؛ شواهد انشاءات طولی در صوم
ببینید در اینکه این صوم چیست و چطور ما این ماهیت تعریفشده را داریم، خود این آیه شریفه که همه حفظ هستید مشخص می کند. میفرماید: «أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ إِلَىٰ نِسَآئِكُمْ هُنَّ لِبَاسٌ لَكُمْ وَأَنْتُمْ لِبَاسٌ لَهُنَّ عَلِمَ اللّ...
توجه به انواع جزئیت و نگاه دقیق به موضوع شرعی
جزئیت وضعی مقوم ماهیت، جزئیت وضعی مقوم رتبه ماهیت، جزئیت تکلیفی در طول سالهای مباحثه شاید بالای ده بار پیرامون انواع حکم وضعی بحث کردهایم؛ لذا الآن هم اشاره وار عرض میکنم. حکم وضعی یعنی مقوم است. یعنی اقل واکثر ارتباطی درست میکند. این ارتباط مقوم دارد ...