جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 6487
تطبیق «صابروا» بر تقیه، در برخی از روایات
شاگرد ۲: در روایت، «صابروا» به تقیه، تطبیق شده است. استاد: احسنت، بنده یادم رفت عرض کنم. این هم یکی از چیزهای خیلی عالی است. «صابروا و رابطوا»؛ رابطوا الامام. اگر «صابروا» صبر در مجتمع باشد، یعنی شما وقتی ابتداءاً میخواهید صبر کنید، باید بر طاعت خداوند متع...
لغت خاص اهل البیت علیهم السلام در روایت داود رقیّ در معنای سلام
در شرح صفحهی هفتاد و سوم کتاب بودیم و به این جملهی مبارکه رسیدیم: «وبالشهادتين يدخلون الجنة ، وبالصلاة ينالون الرحمة ، فأكثروا من الصلاة على نبيكم وآله ، إن اللّه وملائكته يصلّون على النبي يا أيها الذين آمنوا صلوا عليه وسلموا تسليما»[1]. به مناسب...
بررسی اعراب عبارت «و الارض» در عبارت «وَ الْأَرْضَ الَّتِي يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
اینطور که یادم میآید که به این قسمت از روایت رسیدیم: «وَعَدَهُمْ أَنْ يُسَلِّمَ لَهُمُ الْأَرْضَ الْمُبَارَكَةَ وَ الْحَرَمَ الْآمِنَ وَ أَنْ يُنَزِّلَ لَهُمُ الْبَيْتَ الْمَعْمُورَ وَ يُظْهِرَ لَهُمُ السَّقْفَ الْمَرْفُوعَ وَ يُرِيحَهُمْ مِنْ عَدُوِّهِمْ...
احتمال عطف بر «الارض المبارکة» و احتمال این که «واو» استینافیه باشد
مرحوم مجلسی، یک فرمایشی دارند و مرحوم فیض هم در الوافی، فرمایش دیگری دارند. مرحوم فیض، به این صورت، فرمودهاند: «لعل المراد بالأرض المباركة أرض عالم الملكوت فإنّ البيت المعمور و السقف المرفوع هنالك و أشير به إلى رجعتهم علیهم السلام التي ثبت عنهم وقوعها و ...
احتمال عطف بر «یسلّم»
در مرآة العقول، مرحوم علامهی مجلسی رضوان اللّه علیه، کنار این احتمال، احتمال دیگری هم گذاشتهاند. هر دوی آنها ظریف است. یکی اینکه اینجا عطف باشد: «الْأَرْضَ الَّتِي يُبَدِّلُهَا اللّه» عطف بر «الارض المبارکة» باشد. یعنی «یسلّم لهم الارضَ التی یبدّلها ا...
احتمال عطف بر «عدوهم»
شاگرد: یک احتمال هم میتواند این باشد که عطف بر خود «عدو» باشد. «من السلام» هم وضعیت دنیوی باشد. «یبدلها اللّه من السلام» یعنی این زمین ما از سلام به وضعیت بدی برده و حالا آن را سلام میکند. استاد: ببینید در مرآة العقول وقتی ایشان شروع میکنند، اینطور تعبی...
«من» تعلیلیه در تعبیر «يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
«من تعلیلة متعلقة بالتبديل»؛ چرا «یبدلها اللّه»؟ «من السلام»؛ علت این، تبدیل سلام است. «أي يريحهم من آفات الأرض الفاسدة فيصلحها لهم لسلامتهم من الشرور»؛ لام تعلیل است؛ بهخاطر سلامت آنها از شرور یا بهخاطر سلامی که قبلاً فرستادهاند. شاگرد: منظور بنده ای...
«من» ابتدائیه یا بیانیه در تعبیر «يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
استاد: ایشان که میگویند، مطالبی یادم میآید. مرحوم فیض فرمودند: عطف بر ارض مبارکه است و یا واو استینافیه است. بعد فرمودند: «و من في من السلام إما ابتدائية و إما بيانية»؛ من تعلیلیهای که علامه فرمودهاند را نیاوردهاند. یا ابتدائیه است یا بیانیه است. اگر اب...
احتمال قلب در تعبیر «يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
شاگرد: این «من» ابتدائیه با فضای «یبدل»، جور در نمیآید. چون فضای «یبدل» این است که این را به آن تبدیل کردیم. اما شما میفرمایید که شروع تبدیل، این بود. این بیشتر به نشویه میخورد تا به ابتدائیت. استاد: مرحوم مجلسی هم فرمایش شما را به این صورت میگویند: «و ...
«من» تبعیضیه در تعبیر «يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
«من» تبعیضیه را هم فرمودهاند. فرمودهاند: «أو الأرض مبتدأ ومن السلام خبره ومن تبعيضية ، أي من جملة السلام»؛ یعنی «و الارض التی یبدلها اللّه بعض السلام، من السلام». «من» تبعیضیه است. نه «من» بیانیه. «من» بیانیه را مرحوم مجلسی اصلاً نمیفرمایند. اصلاً در بیا...
ترجیح قول «واو» استینافیه و «من» بیانیه در «و الارضُ التی يُبَدِّلُهَا اللّه مِنَ السَّلَامِ»
در بیاناتی که حضرت علیه السلام داشتند، اخذ میثاق را فرمودند، بعد از اخذ میثاق، وعدهی الهی را فرمودند؛ وعدهی الهی که این کار را برایشان بکند: «ان یسلّم لهم الارض المبارکة». خُب، الآن که میثاق را فرمودند، لازمهی آن هم که آن وعدهی الهی است را فرمودند، الآن...
فقرهی «يُعَجِّلَ السَّلَامَ لَكُمْ» شاهدی بر معنای «من» بیانیه
استاد: «من السلام». بیانیه هم میشود. این خیلی مطلب مهمی است. لذا در آخر کار، حضرت علیه السلام، به جای اینکه بگویند آن زمین را به شما میدهند، میگویند سلام را به شما میدهند. سلام دادید، آن سلام، تذکرهی میثاق بوده است، چرا بعد سلام به شما میدهد؟؛ به خاط...
ارض سلم، ارضی بدون هرگونه «شیة» و «عدو»
حالا ببینید چه شواهد مهمی در این روایت هست؛ تا فرمودند: «یبدلها اللّه من السلام» میخواهند توضیح بدهند که آن زمین، چطور سلام است. میفرمایند: «وَ يُسَلِّمُ مَا فِيهَا لَهُمْ لا شِيَةَ فِيها»؛ یعنی این زمین، سلم محض است. هیچ حالت خط خطی و شقاق و نفاق در آن ...
آخر ما یخرج من قلب الصدیقین حبّ الجاه
حاج آقای مظاهری، اول در ارگ، درس اخلاق میگفتند، بعد به مسجد اعظم رفتند. ایشان، خودشان شاگرد مرحوم آقای بروجردی بودند. میفرمودند یا شاید هم شنیده بودند که آقای بروجردی، اواخر عمرشان که مرجعیت و پیرمردی داشتند، بالای منبر با حالت منبر، میفرمودند: روایت دارد...
فطرت انسان بر حب نفس و راه گذر از آن
شاگرد: جمعش با ادعیهای که میگوید من را نزد خودم کوچک کن ولی نزد مردم بزرگ کن، به چه صورت است؟ استاد: در اینکه فطرت الهی بر این است که انسان جاه را دوست میدارد، مشکلی نیست. صحبت سر تزاحمات است. استاد اخلاق مرحوم علامه طباطبایی، به ایشان، گفته بودند که خد...
قلب سلیم، شراب طهور و تطهیر از ما سوی اللّه تعالی
شاگرد: همان قلب سلیم میشود. استاد: «إِلَّا مَنۡ أَتَى ٱللَّهَ بِقَلۡبٖ سَلِيمٖ»[1]. در کافی شریف دارد، یعنی: «الْقَلْبُ السَّلِيمُ الَّذِي يَلْقَى رَبَّهُ وَ لَيْسَ فِيهِ أَحَدٌ سِوَاهُ»[2]. چقدر مناسب «سلیم» است! در درس اسفار مکرر از آن استاد[3] شنیدیم؛ ...
ارض سلام، ارضی در ملکوت
شاگرد ٢: این ارضی که خصوصیت «لا شیة فیها» دارد، همین ارض طبیعت است یا در نشأهی دیگری است؟ استاد: در این فرمایش شما، اصل حرف این است: آنچه که گفتم، در این حدیث شریف اهمیت دارد، این است: چیزهایی کنار هم آمده است که کنار هم آمدن آنها، در لسان امام معصوم علی...
بیت معمور
خُب، حالا این بیت معمور چیست؟ سقف مرفوع چیست؟ «البیت المعمور»؛ خانهی آباد. به چه چیزی آباد است؟ «أَجَعَلۡتُمۡ سِقَايَةَ ٱلۡحَاجِّ وَعِمَارَةَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ»[1]. یک عمران، بهمعنای زیارت است. اصلاً «عمرة» و «اعتمر» بهمعنای زیارت است. «البیت المعمور...
آیهی کلیدی برای فهم معنای ارض: «ٱلحَمدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي صَدَقَنَا وَعدَهُۥ وَأَورَثَنَا ٱلأَرضَ»
این بیت معمور، وقتی پایین میآید، چطور است که در سلام شدن زمین دخالت دارد؟ پایین آمدنش به چه نحوی است؟؛ در جلسهی قبل عرض کردم که به گمانم، یکی از کلیدیترین آیات برای فهم این حدیث، آیهای است که حضرت امام سجاد علیه السلام در لحظهی شهادت خواندند. امام باقر ...
کیفیت تبدیل ارض؛ روایت کلیدی «تُبَدَّلُ خُبْزاً نَقِيّاً يَأْكُلُ مِنْهُ اَلنَّاسُ»
خُب، «یبدلها اللّه» به چه صورت است؟؛ این تعبیر در این روایت هست روی آن تأمل کنید. برای مثل بندهی طلبهای، به گمانم خیلی مطلب در آن هست؛ [البته] با فهمِ آن لغات اهل البیت علیهم السلام. این اندازه را میتوانم عرض کنم: عبارت این است، حضرت علیه السلام فرمودند: ...