نتایج جستجو

  آن چیزی که دیروز من عرض کردم را دوباره تکرار می‌کنم. پیشنهاد کلی‌ای بود که آن فرمایش آقا که بیان کردند، نیست. من نمی‌خواهم حرف‌های قبلی را به هم بریزم. آن چه که می‌خواهم پیشنهاد بدهم این است که در بحث‌های علمی هر چه اصطلاحات و دقائق از هم جدا شود و اسم خاص ...

11:46 چیزی که دیروز پیشنهاد دادم این است: وجوب، حیثیات متعدده در عالم ثبوت و امتثال دارد. در عالم ثبوت، موضوعی دارد که مُنشئ آن را در نظر گرفته است؛ مجموعه‌ای از امور است. در عالم امتثال عناصر متعددی دخیل است. خب حالا ما باید چه کار کنیم؟ ما برای این وجوب که ...

  شاگرد: وجوبی که الآن فرمودید مختص به نماز می‌شود که وقت دارد، مقصود شما از آن، وجوب از ناحیه وقت است؟ استاد: ما نحن فیه مثل زوال است. در یوم الشک فرمودند وجوب الصوم منوط بالیقین. ما در یوم الشک وجوب داریم یا نداریم؟ یعنی وجوب بالفعل ناشی از ناحیه علم نداری...

  حالا به بحث روایات بیاییم. آن‌ها را مرور می‌کنیم تا به بحث آقایان بیاییم. ما روایاتی داشتیم که به صوم یوم الشک امر می‌کرد و روایاتی داشتیم که نهی می‌کرد، روایاتی داشتیم که تفصیل می‌داد، روایاتی که می‌گفت اگر روزه هم بگیری فایده‌ای ندارد. در وسائل دو روایت ب...

  الف) الفریضة لاتودی علی الشک ظاهر حدیث این است که کلاً روزه یوم الشک بی‌فایده  است. یعنی چون شک دارید اصلاً روزه، روزه نمی‌شود. یعنی ظاهرش یک معارضه‌ای دارد. یعنی حتی اگر نیت شعبان کردی ممکن است که بگویی من که جازم هستم! ولی خب نیت ماه شعبان کردی و نیت ماه...

  شاگرد٣: منظور از یصومه می‌تواند این باشد که طرف تنها امساک کرده باشد؟ می‌گوید من مبطل انجام ندهم، چون احتمال دارد که ماه مبارک باشد. یعنی امساک می‌کند که اگر ماه مبارک باشد، کار حرامی انجام نداده باشد. استاد: فرمایش شما این است که یک امساکی داریم که نیت ام...

  تازگی به ذهنم آمد؛ بحث حیل در فقه و مدیریت امتثال؛ این حتماً باید به آن ضمیمه شود. خیلی از جاها شارع در مدیریت امتثال از آن امور ثبوتی ولو واضح باشد، کوتاه نمی‌آید. اما در امتثالش تحیّل به کار می‌برد. واضح هم هست. کجا؟ این آیه‌ای که همه می‌دانید: «وَ خُذْ ب...

53:04 شاگرد: در توصیف یاران حضرت حجت در روایت آمده «كأنّ قلوبهم القناديل‏[1]»، وجه تشبیه قلوب آن‌ها به قنادیل چیست؟ استاد: قندیل، چراغ‌دان و شمعدان است. در آخرین روایت دلائل الامامه طبری هست. چند بار گفتم اولین و آخرین روایت دلائل الامامه طبری خیلی عالی است....

  شاگرد: توصیف حضرت نسبت به هشام بن حکم را همه می‌دانیم اما یک اعتقادات عجیب و غریبی دارد؛ در یک روایت دارد که هشام بن سالم برای خداوند قائل به‌صورت است، هشام بن حکم قائل به جسم است و بعد هم یک استدلال خیلی پیش پا افتاده است. استاد: بله، در این مورد اگر سایت...

موضوع اصلی:لزوم تفکیک و نام‌گذاری مراحل فعلیت حکم  موضوعات فرعی: نقش تفکیک و تسمیه مراتب تدریجی فعلیت حکم در حل تعارضات وجوب احتیاطی در صوم یوم الشک نقش قرائن متصله در حل تعارضات نقش حدیث ضعیف در جمع روایات

  شاگرد: داعی را توضیح می‌فرمایید. اراده خداوند متعال را هم تعریف به داعی می‌کنند. استاد: اگر بحث‌های کلامی اراده و داعی منظورتان است که خیلی گسترده است. شاگرد: آن چیزی که شما از اراده تعریف می‌فرمایید را بفرمایید. هم در خداوند متعال و هم در انسان. استاد:...

  خود شما فرمودید که این مباحث چقدر طولانی شد. حرف خوبی است. چهار باب بود. ان‌شاءالله با این طول و تفصیلاتی که داده شد، با فاصله کوتاهی یک مرور سریع بر روایات این چهار باب داشته باشیم. من امروز هم خلاصه‌ای از آن را عرض می‌کنم. همچنین نکاتی را مطرح می‌کنیم که ...

  آن چیزی که من می‌خواهم عرض کنم این است: روایات باب پنجم استحباب صوم یوم الشک است، باب ششم این است که نیت ماه مبارک نکنید. در ابواب احکام شهر رمضان باب سوم این بود: علامة شهر رمضان رؤیة الهلال. باب آخر هم باب شانزدهم بود: عدم جواز صوم یوم الشک بنیة انه من رم...

  در بابی که الآن هستیم؛ باب پنجم و ششم بود. من می‌خواهم یک حدیث بگویم که دقیقاً همه مباحث را با هم جمع می‌کند؛ جلوتر هم آن را عرض کردم، الآن می‌خواهم نکته‌ای به آن اضافه کنم. حدیث نهم از باب ششم ابواب وجوب صوم است. همانی است که مرحوم صدوق هم در فقیه آورده‌ان...

  کلمات را ببینید: یک عالم بزرگ می‌گویند «وجوب الصوم منوط بالیقین»، کدام وجوب و کدام مرحله آن؟ شما می‌گویید وجوب الصوم و بعد هم قشنگ نتیجه می‌گیرید و می‌گویید یوم الشک به استصحاب هم نیازی ندارد. چرا این بزرگ الآن این را می‌گویند؟ چون اسم‌های جدا جدا برای این ...

  روایات صحیحه چیست؟ یکی روایت یوم الشک است. «احب ان افطر» و «وفق له» بود که همه این روایات سندهای خوبی داشت. قبلاً خواندیم. یک دسته استحباب و اجزاء صوم یوم الشک بود. دسته مفصل دیگر در باب سوم بود؛ «سئل علیه‌السلام عن الاهلة و قال هی اهلة الشهور، صم للرؤیة و ...

  من امروز می‌خواهم نکته‌ای را عرض کنم؛ اگر تصورش سر برسد. اگر با هم توافق کنیم تا تصورش سر برسد، شاید چیز خوبی شود. اما اگر تصدیق هم فرمودید بعد از تصدیق هم برای آن نام‌گذاری هم می‌کنیم. اگر تصدیق نشد دیگر راحت هستیم! وقتی تصدیق نکردیم نیازی به نام‌گذاری ندا...

  شاگرد: چرا ما این‌ها را در وجوب می‌بریم و در امتثال نمی‌بریم؟ استاد: به‌خاطر این‌که آن است که مبدأ امتثال است. تا وجوب نداشته باشیم امتثالی نداریم. شاگرد: بگوییم وجوب فعلی به همان معنای ابلاغ است. این در تعامل عبد و مولی کافی است. حالا اگر به این وجوب فعل...

  استاد: بله، تدریجی است. با این‌که به این معنا بالفعل شده اما امتثالش و فعلیت خارجی آن تدریجی است. برای مراحلی که در مقام امتثال می‌خواهد بر آن آثار بار شود ما قدرت و عجز داریم. بلوغ و صباوت داریم. عقل و جنون داریم. همه این‌ها شرائط تکلیف است. به نظرم این‌ها...

  شاگرد: قبلاً برای نظم دادن به این مسأله مطلبی را فرموده بودید اما آیا الآن از آن عدول شده؟ قبلاً می‌فرمودید اسم این وجوب‌ها ‌را چه چیزی بگذاریم؟ گویا ذهن به این سمت می‌رود که اسم وجوب‌های ثبوتی چیست. ولی بسیاری از مثال‌هایی که زدید برای فضای مدیریت امتثال ا...