نتایج جستجو

در زبان عربی کلمه ی «شیئ» که از مشیّت است با امر فرق می کند. در فارسی این فرق را نداریم و برای هر دو معنا کلمه ی «چیز» را به کار می بریم. موطن مشیّت، موطن وجود و عدم مقابلی یا همان فیض مقدس است نه فیض اقدس. شیئ یعنی چیزی که اراده و مشیت به آن تعلق می گیرد اما ...

ما در فهم یک معنای آیه باید از آن کف کف شروع کنیم.  ١.شروع فهم از ساده ترین معنا یک معنای عرفی که هر کسی نگاه کند، در می‌یابد این معنا ساده‌ترین معنای عرفی است که با ظاهر آیه صدر و ذیل و همه‌اش سازگار است. این می‌شود پله اوّل. می‌گوییم حالا که این معنای عرفی...

١.سیاق  تأکید من بر حفظ سیاق است ٢. شأن نزول و شأن نزول.نقش  شأن نزول در استظهار از آیه را ما نبایست دست کم بگیریم نیاید ابتدا به ساکن به سراغ خود آیه و معانی تجریدی راقی آن برویم بلکه  اوّل باید سری به شأن نزول بزنیم. مخصوصاً آن جایی که سؤالات زیادی ذیل آ...

«الرجال قوامون على النساء بما فضل الله بعضهم على بعض و بما أنفقوا من أموالهم... فالصالحات قانتات حافظات لغيب بما حفظ الله و اللاتي تخافون نشوزهن فعظوهن» چه طور شد؟ فاء برای چه ؟ این فاء کجاست؟ ، درست بعد از بما فضل الله و  بما انفقوا، فالصالحات قاننات حافظات ...

دوم من گمانم این است آیه بعدی که آمده پشت سر این آیه، دخالت تام دارد در استظهار از همین آیه.  اصلاً مفسرین کأنّه آن را به نحو ذکر خاص بعد عام فرض گرفتند و حال آن‌که آیه بعد از این دخالت تام دارد در استظهار از همین آیه. چرا؟ چون آیه شریفه الرجال قوّامون  این طو...

النزول‏ قال مقاتل‏ نزلت الآية في سعد بن الربيع بن عمرو و كان من النقباء و في امرأته حبيبة بنت زيد بن أبي زهير و هما من الأنصار و ذلك أنها نشزت عليه فلطمها فانطلق أبوها معها إلى النبي فقال أفرشته كريمتي فلطمها فقال النبي لتقتص من زوجها فانصرفت مع أبيها لتقتص...

« الرجال قوامون على النساء »[1]، بسیار خوب « بما فضل الله بعضهم على بعض ». این بعض بر بعض، این بعض‌ها چه کسانی هستند؟ - رجال بعض اوّل رجال. بعض دوم نساء. « بما فضل الله بعضهم » یعنی رجال، « على بعض» یعنی نساء. اینجا باید بگویند بعضهم علی بعضهن مثلاً - علی ب...

سؤال دوم بما انفقوا. بما انفقوا یعنی چه ؟ - همین بعض که فضیلت دارند انفقوا.

تازه سؤالات شروع می شود، سؤال سوم این تفضیل، تفضیل تشریعی است یا تکوینی؟ - تکوینی. - تشریعی.

سؤال دیگر انفقوا هم به همه‌شان برمی‌گردد؟ بما انفقوا رجال و نساء.

 سؤال دیگر مرجع ضمیر هم در فضل الله بعضهم کیست؟ - بعضی از آقایان پس فقط بعضی از آقایان؟ - فضیلت داده خداوند بعضی از آقایان را به بعضی از زن‌ها. بر بعضی از زن‌ها؟ - بله. الآن کدام هستند این بعض؟ که بعضی تفضیل داده بر بعضی؟ آیه می‌خواسته ابهام بیاورد؟ - ن...

سؤال دیگر الآن این با در بما انفقوا چه بائی است؟ همین‌طور جلو برویم. الرجال قوامون علی النساء بما. می‌گویند باء تعلیل دار است. تعلیل به ابهام؟ تعلیل به یک چیزی که نمی‌دانیم؟ بعضهم چه کسانی  هستند؟ نمی‌دانیم. علی بعض، این بعض چه کسانی هستند؟ نمی‌دانیم.  الآن ی...

قوله تعالى: «الرِّجالُ قوّامونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى‏ بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ» القيم‏ هو الذي يقوم بأمر غيره، و القوّام و القيام مبالغة منه. و المراد بما فضل الله بعضهم على بعض هو ما يفضل و يزيد فيه الرجال...

قوّام نه یعنی مسلّط، قیام در آیات «قوّامین بالقسط[1]» ، یعنی حیات آن ها را اقامه می‌کنند، به آن ها غذا می‌دهند، لباس می‌دهند. « و لا تؤتوا السفهاء أموالكم التي جعل الله لكم قياما[2]» قیام یعنی اموال بر شما مسلط‌اند؟ نه، یعنی قوام نظام امور معیشتی شما به ای...

حالا این توضیحات مفصل را باید بررسی کنیم. با شأن نزول قرار شد جلو برویم. نقطه آغاز این شد که الآن فعلاً از بعض النساء و این ها در آمدیم. شد «بما فضل الله بعضهم» یعنی بعض الرجال علی بعض الرجال فی قوّامیتهم للنساء» یکی از سؤالات این است که اگر آیات مربوط به زوج...

١. ظهور آیه: ما یک ظهور عرفی داریم، یک استظهار. ظهور عرفی این است که تا یک جمله‌ای را به عرف عام عرضه می‌کنند یک معنا در ذهنش می‌آید. این را می‌گوییم ظهور. ظهور عرفی خیلی روشن است، کافر و مسلمان این را می‌خوانند. ·       «الرجال»؛ نه «الازواج»  الرجال ق...

ما در این وجه می‌خواهیم دقیقاً كاراکترهای شأن نزول را، آنهایی که در شأن نزول نقش ایفا می‌کردند فعلاً در کف آیه پیاده کنیم، و از ابتدا به سراغ یک معنای کلی و تجریدی نرویم. البته با تجرید در مراحل بعدی هیچ مشکلی ندارم. یکی از بهترین جاهای المیزان اینجاست. چه معا...

ما این استظهار را از آیه شریفه کردیم، اما رویکرد تمام پیکره فقه، تاریخ فقه، استدلال فقهی و  روایات نسبت به آیه شریفه ضرب قاعده نبوده است. یعنی آیه نمی‌خواهد بگوید اصل بر این است که مرد همه کاره است، الا ما خرج بالدلیل. هر کجا رسیدید، بدانید دست زن بسته است. اگ...

نکته دیگر، مسئله نظام احکام شرع است. شارع مقدس احکام تکی که دارد، اما کل احکام تکی خودش را در یک نظام تقنین قرار داده، که ما به این درکی که متشرعه از این نظام دارند می‌گوییم ارتکاز متشرعه است، الآن الرجال قوّامون غیر از این‌که ما فعلاً استظهار کردیم در آن نظ...

أخبرنا عبد الله أخبرنا محمد حدثني موسى قال حدثنا أبي عن أبيه عن جده جعفر بن محمد عن أبيه عن جده علي بن الحسين عن أبيه عن علي ع قال: أتى النبي ص رجل من الأنصار بابنة له فقال يا رسول الله إن زوجها فلان بن فلان الأنصاري و إنه ضربها فأثر في وجهها فقال رسول الله ص ...