جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 6487
ج) جایگاه تشکیک
١) تشکیک در مفاهیم منطق فازی: شالوده ذهن بشر من یک عبارتی داشتم که زیاد عرض میکردم: شالوده ذهن بشر، منطق فازی و بینهایت ارزشی است، منطق دو ارزشی: تار و پود ذهن بشر ولی تار و پود آن منطق دو ارزشی[1] است [2]. پارچه یک شالوده دارد که آن را نگاه میکنید؛...
اهمّیّت مسئله ابهام
ما آمدیم در بخشی از مباحثه اصول، مقاله منطقی ابهام را -یک رساله مختصری که خیلی مفصل هم نبود- بحث کردیم که باورم نمیشد حدوداً 4 ماه طول کشید[1]. اگر آن بحث را پیجویی بکنید میبینید خود بحثش سنگین است، این سنگینی دالّ بر این است که مواردی پیش میآید که نیاز...
الف) پارادوکس خرمن
الان همین که میگوییم آب است، حالا گِل را ذره به ذره داریم اضافه میکنیم. هنوز گِل نشده، یک ذرّه اندازه نیم میلی متر میریزید، یک دفعه گِل میشود؟ بعد دوباره یک ذره دیگر خاک میریزید، میشود یا نمیشود؟ پارادوکس خرمن[1] همین بود، در پارادوکس خرمن اول یک گندم...
ب) ریشه ابهام
ابهام از کجا میآید؟ ببینید در پایان این مقاله یک تقسیمبندی ثلاثی کردهاند[1]. میگویند چرا برای ما ابهام پیش میآید و این قدر هم سنگین است و به مشکلاتی برمیخوریم؟ ١.زبان عدهای گفتهاند که مشکل ما زیر سر زبان است. شما زبان را تغییر دهید و دقیق کنید، در ...
مقدمه ١) طبایع و مصادیق
طبیعت یک مقدمه بسیار مهم این است: اساسا حوزه وضع، حوزه طبایع است، مصداق: اعداد برای احضار مفاهیم اگر لفظ برای طبیعت است، پس مصداق خارجیش چیست؟ اساساً مصادیق خارجیه، مُعِدّ هستند برای این که مفهوم حاضر بشود، شما یک معنای عام در ذهن دارید، چه مخترعات شرعیه، ...
مقدمه ٢) اقسام معانی:
معانی دو نوع هستند: ١.مرکّب عرفی معانیِ مرکّب ، یعنی تا به عرف بگویند: «نماز»، میبینند که چند کار است، تا بگویند: «بدن» میبیند سر و دست و ترکیب و ... است. تا بگویند: «خانه» ، لفظِ خانه را کدام عرفی است که نفهمد؟ هر کسی میفهمد. از آن طرف، کدام عرفی است که...
منشأ شبهه در مفاهیم بسیط
همین جا در مفاهیم بسیط که یک مفهوم است، ما میخواهیم شبهه ی صدقیه را به عنوان یک شبهه مستقل از شبهه مفهومیه، مستقر کنیم، اگر گفتیم معنای آب جزء ندارد، پس شبهه مفهومیه یعنی چه؟ قدم به قدم جلو برویم. آب یک معنای بسیطی است، میگویید که مبهم است، در حالی که مبهم ...
منشأ شبهه در مفاهیم مرکّبه
الان رسیدیم به اینجا که عرف برای مرکب، یک اسم جدیدی میگذارد. «الاحکام تدور مدار الاسماء» فرض گرفتیم شارع فرموده من در یک شرایطی «وحل» میخواهم، یک امری دارد که متعلقش وحل است.مثلا در وحل سجده کن[1]. وحل چیست؟ حالا مثل آب است یا نه؟ مفهوم بسیط است یا نیست؟ مف...
بررسی اشکالات
«وجه»؛ مرکّب یا بسیط؟ -معلوم نیست که خود «وجه» مرکب باشد. بستگی به این دارد که تسمیه وجه را قبل از تحدید آن بدانیم یا قبل از آن. ممکن است چیزی باشد با اینکه اجزاء ندارد ولی بگوییم که وجه دارد[1]. نکته خوبی است. اگر ما وجه را از باب مسمّای قبل از تحدید بدانی...
الف) راه پیشگیری: گسترش زبان
ما میتوانیم مواضعه کنیم. میتوانیم با گسترش زبان این شبهات را حل کنیم؛ یعنی ما میگوییم اگر تا ۳۰ درصد خاک آمد، هنوز آب است، اصلا به آن آب میگوییم، اگر ۷۰٪ درصد گل شد، گِل میگوییم، اگر ۵۰ – ۵۰ شد یک لفظ دیگری میگوییم، دیگر آب هم نمیگوییم یا میگوییم. وقتی...
ب) راهکار «پیمانه»
در ذهن من، یک حلّی است که به این اشکال جهانی و سراسری[1]، مربوط است: ١.پیمانه آن چیزی که من میخواهم عرض کنم این است: برای اینکه در یک ماهیتی تشکیک بدهیم، راه رفع ابهام این است: به جای اینکه ذهن خودمان را سراغ سقف و کف ببریم، برای تعیین سقف و کف در مرز یک...
ج) راهکار شرعی
حالا آنجایی که شبهه حل نشده، شارع چه کار میکند؟ ببینید وقتی در یک محدودهای شک داریم با استقرار شک، در محدوده شکّ و مشکوک، ما هیچ حجّتی نداریم و شرعاً و عقلائیاً در حوزه مشکوک، چیزی دست ما نیست. وقتی شک مستقر شد، در کتب لغت نگاه کردید، عرف عام را هم آوردید ...
الف) شبهه مفهومیه =»» شبهه حکمیه
حضرات علماء اعلام و آیات عظام میرزامحمدحسن آشتیانی ثم إنه لا فرق فيما ذكرنا من قضية الأصل الأولي بين صور الشك المتصورة و مواردها مع عدم وجود ما يكون واردا أو حاكما عليه هناك من الأصل اللفظي أو دليل آخر، سواء كان الشك في أصل الاشتراط و الإطلاق أو كان الشك في ...
ب) شبهه مفهومیه/ شبهه حکمیه
میرزای نائینی و أما الشك في الرافع فهو بجميع أقسامه يندرج في الأخبار و يكون رفع اليد عن وجود المتيقن فيه من نقض اليقين بالشك، من غير فرق في ذلك بين الشك في وجود الرافع و الشك في رافعية الموجود لأجل الشبهة الحكمية أو المفهومية أو الموضوعية.[1] شیخ محمدباقر کم...
الف) شبهه مصداقیه =»» شبهه موضوعیه
حضرات علماء اعلام و آیات عظام ملای دربندی فصل فى بيان حال اشتباه موضوع الحكم و طريقه و بعبارة اخرى فى بيان حال الشبهة الموضوعية و المصداقية التحريمية[1] میرزا حبیب الله رشتی و اما المصداقية الموضوعية فقد تقرر و تحقق فى محله جواز العمل به فيها من دون فحص و...
ب) بیان تفاوت بین این دو
در این میان البته برخی از علماء، درصدد تفرقه بین این دو برآمده اند: میرزا محمدتقی آملی الامر الثالث ان الشبهة الحكمية هى ما كان الشك فيها فى الحكم الكلى سواء كان منشائه عدم النص او اجماله او تعارضه، و الشبهة الموضوعية هى ما كان الشك فى الحكم الجزئى كالشك ف...
١.شک در صدق
سید عمید الدین قوله رحمه اللّه: «قيل: في جزّ المرأة شعرها في المصاب كفّارة ظهار، و قيل: كبيرة مخيّرة، و قيل:لا كفّارة، و هل يتناول الحكم للبعض أو الجميع؟إشكال»... اذا عرفت هذا فنقول: على تقدير أن نقول بأحد القولين الأوّلين- أعني وجوب كفّارة كبيرة إمّا مرتّب...
صاحب حدائق
مس تشدید و مد و همزه و اعراب؛ مس قرآن؟ (السابع) - هل يدخل في الكتابة التشديد و المد و الهمزة و الاعراب؟ احتمالات: ثالثها دخول ما عدا الأخير، و منشأ ذلك الشك في صدق مس الكتاب بمسها و عدمه[1]. صدق رکعت بر رکوع (و) في الصورة الثالثة الشك (فيما بينهما) أي بي...
٢.شک در اطلاق
شهید ثانی لباس آماده برای خیاطی؛ ثوب ز) لو كان الثوبُ ممّا يَفْتَقِرُ إلى الخياطة أو القَطْعِ فأعدّهُ لذلك و لم يفعل به أحدَهما أو كليهما ففي دخوله نظر ، من الشكّ في إطلاق اسم الثياب و الكِسوَة عليه، و الأقوى الدخول؛ لصدقه لغةً و يمكن ذلك عرفاً. و لو فَعل ...
٣.رافعیه الموجود
محقق سبزواری طهاره المضاف النجس بممازجه الکر الرابع ما اختاره المصنف في المنتهى و عد و هو الاكتفاء بممازجة الكر له من غير اشتراط للزيادة عليه و لا لعدم تغيره في أحد أوصافه الثلاثة بالمضاف و لا لعدم سلبه الإطلاق و إن خرج المطلق بذلك عن كونه مطهرا و نقل الشهيد...