جستجوی پیشرفته
نتایج جستجو
نتایج یافت شده 6487
تحلیل عناصر بحث:غرض،ارزش،اعتبار
بررسی مفهوم غرض و ارزش غرض، آن چیزی است که مردم ندارند؛ آن را میخواهند.ارزش یعنی چه؟ یعنی آن چیزی که این غرض را به آن ها میدهد.ارزش آن چیزی است که آن ها را به آن مطلوب و به آن غرضشان میرساند. این تقسیمبندی کلی است. حالا هر مثالی هم بزنید، بعضی مثالهای ح...
نظائری برای امور اعتباری:
١.نقشه کشیدن مهندس ببینید یک مهندس وقتی میخواهد نقشه خانه را بکشد چه کار میکند؟ خیلی شبیه بحث ماست. آیا دارد چیزی را که تکوین ندارد، تکوین میدهد؟! آیا امر تکوینیِ موجود را میبیند و کارش تحصیل حاصل است؟! من میگویم اول، یک واقعیّاتی را میبیند؛ از واقعیّ...
انواع ارزش:ارزش های نفسی؛ارزش های تابعی
تابعِ ارزش یا تزاحم ملاکات صحبت هایی که ما کردیم، فعلاً قدم اوّل است. بغرنجترین جایی که پیش میرویم وقتی است که تابع ارزش تشکیل میدهیم؛ یعنی تزاحم ملاکات. اموری هستند که ارزش منفی دارند، امور دیگری هم در کنارش ارزش مثبت دارد، چه کنیم؟ تزاحم میشود مابین یک ...
وضوح اغراض در معاملات
برخی از موارد را سابقاً مباحثه کردیم که یکی از مواردی که یادم می آید بیع عند النداء است.[1] يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا نُودِيَ لِلصَّلاةِ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلى ذِكْرِ اللَّهِ وَ ذَرُوا الْبَيْع[2] چرا خداوند فرموده بیع را ره...
برهان پذیر بودن اعتباریات
دیدید که بزرگانی از اهل استدلال و فکر و برهان و یک عمر نبوغ، این ها حرفشان بود و صریحاً میگفتند که الاعتباریات لا برهان علیها. عقلا این طور اعتبارمی کنند،اگر نخواهند طور دیگری اعتبار میکنند. واقعاً این بزرگان با آن ذهن های قوی بحث را خیلی جلو بردهاند. همه ...
مقصود از برهان در اعتباریّات
اعتباریّات برهان برمیدارد دقیق[1]؛ اما نه برهانِ فضایِ تکوین و مقولات. این اشتباه دو تا فضاست. تفاوت فضا چیست ؟ تفاوت فضا این است که ما وقتی میخواهیم ارزشها را برای اغراض جهتدهی کنیم اگر خود ارزشها را ببینیم و بخواهیم اوصاف تکوینی آنها را با اعتبار هماهنگ...
روابط نفس الامری؛پشتوانه اعتباریّات
این رابطه جایش کجاست؟ در نفس الامر است[1]. و لذا تا ما بحث از اوسعیت نفس الامر را نفهمیم، تا حل نکنیم اصلاً بحث پیش نمیرود. اگر این را فهمیدیم میبینیم همه برهانبردار است، امّا برهانی که مبادیاش استلزامات است. قضایای شرطیه نفس الامریه است که عقل از رابطه بی...
برهان پذیری اعتباریّات در کلام علامه طباطبایی
در تفسیر المیزان هم ذیل آیه شریفه «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا أَطیعُوا اللَّهَ وَ أَطیعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِی الْأَمْرِ مِنْکُمْ فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فی شَیْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَ الرَّسُولِ إِنْ کُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِر...
مباحث اغراض و قیم؛ناظر به عالم ثبوت نه اثبات
بحث ثبوتی غیر از اثباتی است. این بحثهایی که الآن داریم تمامش بحثهای ثبوتی است. همان که اجماع امامیه است. آیا شما در اصول نمیگویید اجماع امامیه بر این است که احکام شرعی تابع مصالح و مفاسد است؟ اجماع است. ما داریم بحث ثبوتی میکنیم، میگوییم ثبوتاً تابع مصالح...
پیوست شماره ١ :الاعتباریات النفس الامریه
حاشیه علی الشفاء محقق خوانساری و أمّا رابعا فقوله: «و يخترع معقولا[1] آخر»، ان أراد به أنّه الاختراع المحض فباطل ضرورة. و ان أراد به[2] أنّه ليس موجودا في الخارج لكن من الاعتباريات النفس الأمرية[3] ، فهو عين قول الخصم. و أمّا القول بأنّه عين الأبوّة فقد عرفت ...
پیوست شماره ٢:«لا واقعیه للاعتباریات و لا برهان علیها» فی کلام العلماء
نهاية الدراية في شرح الكفاية ؛ ج۱ ؛ ص۱۳۴ فان قلت: سلمنا أن البيع هو ايجاد الملكية الحقيقية، إلا أن ايجاد الملكية أمر، و إمضاء العرف أو الشرع أمر آخر، فإن أمضاه الشارع أو العرف اتصف بالصحة، و إلّا فبالفساد. قلت: الملكية الشرعية او العرفية ليست من المقولات ال...
پیوست شماره ٣:واضح بودن اغراض برای حاکم
جواهر الكلام في شرح شرائع الإسلام؛ ج۲۲، ص: ۴۸۵ و كيف كان فقد قيل لا خلاف بين الأصحاب في أن الامام و من يقوم مقامه و لو عدول المسلمين يجبر المحتكر على البيع بل عن جماعة الإجماع عليه على القولين، و لعله لما سمعته من الأخبار السابقة، فلا يشكل ذلك بناء على الكرا...
پیوست شماره ۴: استفاده از اغراض در فقه در کلام فقها
غرض از رجم،اتلاف نفس المقنعة (للشيخ المفيد)؛ ص: ۷۸۴ و إذا زنى السقيم فخيف من تلف نفسه بضرب السياط جمع له بعدد الحد من أجزاء السياط و هو مائة جزء ثم ضرب بها ضربة واحدة لا تبلغ بها تلف النفس فإن كان ممن يجب عليه الرجم رجم و إن كان سقيما لأن الغرض في الرجم إتلا...
پیوست شماره ۵:برهان در لغت و اصطلاح منطق
جمهرة اللغة ؛ ج3 ؛ ص1238 البُرْهان: من قولهم: هذا برهان هذا، أي إيضاحه. و بُطْلان من الباطل.[1] الصحاح ؛ ج5 ؛ ص2078 برهن البُرْهَانُ: الحُجَّةُ. و قد بَرْهَنَ عليه، أى أقامَ الحجّة.[2] الفروق في اللغة ؛ ص63 و سمعت من يقول البرهان ما يقصد به قطع...
پیوست شماره ۶:شواهد واقعی بودن اعتباریات در کلمات علماء
اصول فلسفه و روش رئاليسم ؛ ج2 ؛ ص۱۶۸ طريق سير و سلوك فكرى در اعتباريات چيست؟ در امور اعتبارى رابطه بين دو طرف قضيه- همواره فرضى و قراردادى است- و اعتبار كننده اين فرض و اعتبار را- براى وصول به هدف و مصلحت و غايتى نموده- و هر گونه كه بهتر او را بهدف- و مصل...
پیوست شماره ٧:یقینی بودن اعتباریات در دیدگاه محقق لاهیجی و سبزواری
سرمایه ایمان للمحقق اللاهیجی ۵٩ فصل اوّل در بيان حسن و قبح افعال بدان كه علما را خلاف است در اينكه حسن و قبح افعال عقلى است يا شرعى. جمهور اماميّه و معتزله و حكما، بر مذهب اوّلند. و جمهور اشاعره بر مذهب ثانى. و مراد از حسن فعل، آن است كه فاعل آن فعل، م...
حاشیه ناتمام استاد
[1]یکی از حاشیههایی که در خاطرم مانده حاشیه منطق منظومه است. مباحثه منظومه میکردیم. رسیدیم به بحث تواطی و تشکیک. فکر کردم و مباحثه کردم. بعد شروع کردم که آن را بنویسم. نوشتم: قوله: غوص فی المتواطی و المشکک اعلم ان کل مفهوم یحکی عن شأن من شؤون الحقیقة و م...
ناز کردن؛ اقامه برهان
خدا رحمت کند آن استاد را[1]! مرحوم آخوند[2] چند روز حرف دیگران را رد کرده بود و بعد میخواست حرف خودش را اثبات کند. استاد این جمله را فرمودند-این جمله برای من همینطور مانده و خاطره شده- فرمودند: تا حالا آخوند به حرف دیگران ایراد میگرفت، حالا که خودش میخواهد...
شرح حاشیه
الآن کتاب را آوردهام تا ببینم در ذهن من چه چیزی بوده که دیگر نتوانستم ادامه دهم. این مطلب، در زمانی بود که مسأله فرد ذاتی[1] خیلی در ذهن من جذابیت داشت و ذهنم روی آن مشغول بود. فرد ذاتی را به این صورت تعریف میکردیم: هر مفهومی، مصادیق مختلفی دارد. اما یک فر...
نقد حاشیه
علی ایّ حال با فاصله این سالها چیزی که الان عرض میکنم و تا اندازهای که من میفهمم، این است؛ البته اینکه میگویم عرض حال است نه اینکه بگویم این مطلب درست است. خب، طلبه مشغول بوده و عبارت میخواند و میرود و بر میگردد و فکر میکند. الآن یک چیزی که در ذهن م...